İçeriğe atla

9. sınıf Tarih · Ücretsiz test · 12 soru

1. Geçmişin İnşa Sürecinde Tarih · 1.2 Tarihin Doğası › 1.2 Olay-olgu, neden-sonuç, değişim ve süreklilik

0/12 işaretli

Soru 1.

Kül Tigin Yazıtı'nda, Kül Tigin'in katıldığı belirli savaşlar ve bu savaşlardaki çarpışmalar ayrı ayrı anlatılır. Aynı yazıtta Türklerin bir araya gelerek düzen kurması ve sonradan dağılması, uzun süren genel bir durum olarak da geçer. Bu içerik, tarihsel olay ile tarihsel olgu ayrımına nasıl bir örnek oluşturur?

Soru 2.

Tarih öncesi (prehistorya) devirler ile tarih çağlarının başlangıcı hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Soru 3.

Müzede bir öğrenci, İstanbul'un 1453'te alınmasını anlatan panoyla kentin yüzyıllar boyunca başkent olarak önemini anlatan panoyu karşılaştırır. Sunumunda birinci panonun belirli bir zamana ait somut gelişmeyi, ikinci panonun ise uzun süren genel bir durumu gösterdiğini savunur. Öğrencinin bu ayrımı nasıl değerlendirilmelidir?

Soru 4.

Aşağıdaki örneklerden hangisi tarihsel olay ile tarihsel olgu arasındaki ayrımı doğru biçimde yansıtmaktadır?

Soru 5.

Bir belediye, 1924'te açılan bir okulun yüzüncü yılı için 2024'te sergi düzenler. Sergide binanın aynı yerde eğitim vermeyi sürdürmesi ile dersliklerin, öğrenci kitlesinin ve öğretim araçlarının değişmesi birlikte anlatılır. Bu sergi, yüz yıllık dilimde tarihin doğasına ilişkin hangi bilgiyi görünür kılar?

Soru 6.

Bir karşılaştırmada şu bilgiler sıralanır: Hititlerde yıllıklar belirli seferlerin yılını ve sonucunu yazar; krallık kurumunun uzun süre sürmesi genel bir durum olarak anlatılır. Urartularda yazıtlar bir sulama kanalının yaptırılmasını kaydeder; tarımsal düzenin bölgede yerleşmesi uzun bir süreç olarak ele alınır. Friglerde ayrıntılı sefer yıllıkları bilinmez; tümülüsler gömü geleneğinin kuşaklar boyunca sürdüğünü gösterir. Bu karşılaştırmada Friglerle ilgili bilgi, olay ve olgu ayrımı bakımından hangi yargıyı destekler?

Soru 7.

Aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi tarihsel olay ve olgu kavramlarını doğru biçimde örneklemektedir?

Soru 8.

Müze gezisinde bir öğrenci iki pano karşılaştırır. Cilalı Taş Çağı panosunda köy yerleşmeleri, tarım ve çanak çömlek üretimi anlatılır. Demir Çağı panosunda ise demir aletlerin yaygınlaşması ve daha karmaşık siyasi yapıların ortaya çıkışı yer alır. Öğrencinin bu panolara dayanarak ulaşabileceği yargı aşağıdakilerden hangisidir?

Soru 9.

Gize'deki Büyük Piramit'in inşası belirli bir dönemde gerçekleşen somut bir yapım sürecini; tarım toplumuna geçiş ise binlerce yıla yayılan genel bir dönüşümü temsil eder. Bu iki gelişme için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Soru 10.

Lidyalıların MÖ 7. yüzyılda parayı icat etmesi ile Anadolu'da ticaretin zamanla yaygınlaşması aşağıdaki kavram çiftlerinden hangisiyle doğru eşleştirilmiştir?

Soru 11.

Hammurabi Kanunları'nın yer aldığı dikilitaşta, Babil hükümdarının ülkede adaleti sağlamak için kuralları ilan ettiği belirtilir. Dikilitaşta hırsızlık, borç ve aile ilişkilerine ilişkin cezalar da ayrı ayrı sıralanır. Bu dikilitaşa göre tarihsel olay örneği aşağıdakilerden hangisidir?

Soru 12.

Bir karşılaştırmada Selçuklu ve Osmanlı sütunları üç satırda yan yana getirilir. Birinci satırda Malazgirt Savaşı'nın belirli bir yerde bir kez yaşandığı, İstanbul'un fethinin de belirli bir kentte bir kez tamamlandığı yer alır. İkinci satırda, Selçuklu sütununda Anadolu'da Türk yerleşiminin uzun yıllar sürdüğü ve birçok bölgeyi etkilediği; Osmanlı sütununda tımar düzeninin uzun süre uygulanıp farklı bölgelere yansıdığı belirtilir. Üçüncü satırda bu gelişmelerin tümünün dönemin anlatıları ve sonraki araştırmalarla bilindiği ifade edilir. Buna göre ikinci satırdaki gelişmeler için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?