İçeriğe atla

9. sınıf Tarih · Ücretsiz test · 12 soru

3. Orta Çağ Medeniyetleri · 3.2 Orta Çağ’daki Siyasi ve Askerî Gelişmeler › 3.2 Çin İmparatorluğu: siyasi ve askerî yapı

0/12 işaretli

Soru 1.

Bir karşılaştırmada Orta Çağ'ın iki yönetim ve ordu düzeni şöyle sıralanmıştır: Çin İmparatorluğu: Taşrayı merkezden atanan memurlar yönetir; görevlilerin seçiminde sınav uygulanır. Ordu, imparatora bağlı birliklerden oluşur. Batı Avrupa feodal düzeni: Yerel yönetim toprak sahibi senyörlerin elindedir. Askerlik, bu senyörlere hizmet eden şövalyelerin borcuna dayanır. Buna göre iki düzen arasındaki temel farklılık hangisidir?

Soru 2.

Çin'de parçalanma dönemlerinde bazı komutanlar bulundukları bölgelerde bağımsız hareket etmiştir. İmparatorluk yeniden kurulurken taşra yöneticileri merkezden atanmış ve askerî yetkinin yerel ailelerin elinde kalması istenmemiştir. Bu uygulamanın temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?

Soru 3.

Çin İmparatorluğu'nda devlet görevlilerinin seçiminde memuriyet sınavları kullanılmış, ordu imparatora bağlı komutanlarca yönetilmiştir. Abbasi Devleti'nde yönetim halife adına vezir ve divanlar aracılığıyla yürütülmüş; orduda ise gulâm kökenli askerler zamanla ağırlık kazanmıştır. Buna göre, I. Çin'de görevlilerin seçiminde sınav uygulanmış, Abbasilerde yönetim divanlar üzerinden işlemiştir. II. İki devlette de askerlik, toprak sahibi senyörlere karşı yerine getirilen bir borç olarak kalmıştır. III. Gulâm kökenli askerler Abbasi ordusunda etkili olmuş, Çin ordusu imparatorun komutanlarına bağlanmıştır. yargılarından hangilerine bu bilgilerle ulaşılabilir?

Soru 4.

Bir tarihçi, Orta Çağ Çin'indeki memuriyet sınavlarını devlet görevlerinin daha geniş bir aday kitlesine açılması olarak değerlendirir. Başka bir tarihçi, aynı sınavları imparatorun eğitimli memurlar aracılığıyla taşrayı denetlemesinin bir yolu olarak görür. Bu iki yoruma göre memuriyet sınavları için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Soru 5.

Müze gezisinde bir görevli, Orta Çağ Çin'inde sınır boylarındaki bazı birliklerin hem nöbet tuttuğunu hem de bulundukları yerde tarım yaptığını anlatır. Proje sunumundaki öğrenci, bu düzenin birliklerin iaşesini uzak bölgelerden gelen sürekli taşımaya daha az bağımlı kıldığını ileri sürer. Öğrencinin çıkarımına göre bu düzen için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Soru 6.

Song döneminde Çin'de eyalet işleri, sınavla seçilip merkezden atanan sivil memurlara bırakılmış; ordu komutanlığı bu görevden ayrı tutulmuştur. Moğol yönetiminde ise ordu on, yüz, bin ve on bin kişilik birliklere ayrılmış; komutanlar kağana bağlı kalmıştır. Bu bilgilere göre aşağıdaki yargılardan hangilerine ulaşılabilir? I. Çin'de sivil yönetim ile ordu komutanlığı birbirinden ayrılmıştır. II. Moğol ordusunda komutanlar, onluk düzene göre kağana bağlanmıştır. III. İki devlette de eyalet yönetimi, sınavı kazanan sivil memurlara verilmiştir.

Soru 7.

Günümüzde askerler devlet bütçesinden maaş alır ve komuta zinciriyle merkeze bağlanır. Abbasilerde gulam askerleri de sarayda yetiştirilir, geçimleri merkezden karşılanır ve hükümdara bağlanırdı. Orta Çağ'da Oğuz boylarında ise bey, kendi kapısındaki savaşçılarla sefere katılırdı. Bu karşılaştırma aşağıdakilerden hangisini destekler?

Soru 8.

Kaynak A'da 'Gök'ün oğlu sıfatını taşımasından dolayı mukaddes bir şahıs olarak tanınmaktadır' ifadesi, Çin İmparatorluğu'nda iktidarın meşruiyet kaynağı hakkında aşağıdakilerden hangisini göstermektedir?

Soru 9.

Bir tarihçi, Bizans thema düzeninde komutanın imparator adına hem güvenliği hem yönetimi üstlendiğini ve askerlerin görev bölgelerine yerleştirildiğini belirtir. Başka bir tarihçi, Batı Avrupa'da senyörün askerî hizmet karşılığında tuttuğu toprakta yargılama hakkını zamanla kendi ailesi adına kullanmaya başladığını savunur. Bu iki görüş birlikte değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Soru 10.

Büyük Selçuklu sultanı, bir bölgenin vergi gelirini askerî hizmet karşılığında komutana ikta olarak verdi. Komutan bu gelirle asker besledi. Toprağın mülkiyeti devlette kaldığı için bölge, komutanın ailesine kalan bir mülke dönüşmedi. Bu süreçte komutanın bölgeyi aile mülküne çevirememesine yol açan halka aşağıdakilerden hangisidir?

Soru 11.

Orhun Yazıtları'nda kağanın dağılmış boyları yeniden bir araya getirdiği ve orduyu seferlerde bizzat yönettiği anlatılır. Aynı yazıtlarda Çin sarayının ipek ve unvan dağıtarak Türk boylarının arasına ayrılık sokabildiği de belirtilir. Bu anlatıma göre Göktürk yönetim ve ordu yapısı ile Çin sarayının tutumu arasında hangi fark görülür?

Soru 12.

Orta Çağ Çin’inde imparator, eyaletleri sınavla seçilen memurlar aracılığıyla yönetirdi. Ordu da merkezden atanan komutanlara bağlıydı. Aynı dönemde Batı Avrupa’da senyörler, kendi topraklarında hem yönetimi hem asker toplamayı üstlenirdi. Bu bilgilere göre, I. Çin’de memurlar, sınav başarısına göre belirlenmektedir. II. İki yapıda da askerî güç, yerel toprak sahiplerinin denetimindedir. III. Siyasi ve askerî yetki Çin’de merkezde toplanırken Batı Avrupa’da yerel senyörlere dağılmaktadır. yargılarından hangilerine ulaşılabilir?