Soru 1.
Bizans ordusunda eyaletlerdeki thema askerleri ile başkent İstanbul'daki tagma askerleri arasındaki temel fark aşağıdakilerden hangisidir?
Bizans ordusunda eyaletlerdeki thema askerleri ile başkent İstanbul'daki tagma askerleri arasındaki temel fark aşağıdakilerden hangisidir?
Bir tarihçi, thema düzeninde bir bölgenin savunması ile yönetiminin aynı görevlide birleştiğini belirtir. Başka bir tarihçi, bu görevlinin yetkisini halkın seçimiyle değil imparatorun atamasıyla kullandığını vurgular. İki görüş birlikte düşünüldüğünde thema yöneticisi için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Müze panosunda thema askerlerinin hizmet karşılığı toprak işlediği, tagma askerlerinin ise hazineden maaş aldığı yazılıdır. Panoyu okuyan bir öğrenci, thema askerinin toprağından uzun süre ayrılamayacağını ve uzak seferlerde imparatorun tagma birliklerine güveneceğini ileri sürer. Bu yargı, panodaki bilgiye göre nasıl değerlendirilmelidir?
Bir karşılaştırmada Bizans’ın iki askerî yapısı satır satır şöyle verilmiştir: Geçim: thema askeri topraktan, tagma askeri hazineden karşılanır. Konuşlanma: thema birliği eyalette, tagma birliği başkent çevresinde tutulur. Görev: thema birliği bölgesini savunur, tagma birliği imparatorun seferine katılır. Konuşlanma ve görev satırları birlikte düşünüldüğünde hangi yargıya ulaşılır?
Kaynak M'de şu bilgi yer almaktadır: 'Bizans ordusunda süvari sınıfının öneminin artması da karakteristiktir. Bu hususta imparatorluğun, askerî kudretini daha ziyade atlı birliklere dayandıran yeni Sâsânî İran devletinin savaş tarzına uymak zorunluluğunu duyması her halde nedenlerin sonuncusu değildir.' Bu bilgiye göre Bizans ordusunda süvari birliklerinin ağırlık kazanmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Kaynak M'de Bizans ordu yapısı şöyle aktarılmaktadır: "Thema'ların toprağa bağlı askerleri aslında bir köylü milisi teşkil ederler. Başşehrin tagma'ları meslekleri askerlik olanlardan terekküp eder." Bu bilgiye göre aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi doğrudur?
Kısa bir anlatıma göre thema askeri, hizmetinin karşılığında toprak işleyen ve bölge komutanına bağlı bir kişidir. Tagma askeri ise başkentte tutulur, maaşını hazineden alır ve doğrudan imparatorun emrindedir. Buna göre aşağıdaki yargılardan hangilerine bu bilgilerle ulaşılabilir? I. Thema askerinin geçimi, üzerinde çalıştığı toprağın gelirine dayanır. II. Tagma askeri, merkezden maaş alan bir görev düzeni içindedir. III. İki birliğin masrafı da bölge komutanının yerel kaynaklarından çıkar.
Bir araştırmacı, Doğu Roma ordusunu anlatırken thema askerlerinin eyaletlerde kendilerine verilen toprakları işleyip karşılığında askerlik yaptığını belirtir. Tagma birliklerinin ise başkentte görev yaptığını, devletten düzenli ücret aldığını ve seferlerde imparatorun yanında yer aldığını ekler. Buna göre aşağıdaki yargılardan hangilerine ulaşılabilir? I. Thema askerlerinin hizmeti, kendilerine ayrılan toprakla ilişkilidir. II. Tagma birlikleri düzenli ücret karşılığında görev yapar. III. Thema askerleri başkentte sürekli garnizon görevi üstlenir.
Yedinci yüzyıldan itibaren Doğu Roma, doğuda önce Sâsânî sonra İslam ordularının, batıda ise çeşitli akınların baskısıyla geniş topraklarını savunmakta zorlandı. Merkezden gönderilen büyük ordular her bölgeye zamanında ulaşamayınca eyaletler hem yönetim hem savunma birimi hâline getirildi. Amaç, toprak karşılığı hizmet eden askerlerin kendi çevrelerini korumasıydı. Bu sürecin sonunda ortaya çıkan yapı aşağıdakilerden hangisidir?
Kaynak N'de thema yönetim birimi tanımlanırken yöneticinin atanma biçimine ilişkin şu ifadeye yer verilmiştir: "…imparator tarafından atanan komutanın yönetiminde…" Bu bilgiye göre thema sisteminde yönetici atama yetkisi aşağıdakilerden hangisine aittir?
Konstantinos Porphyrogennetos dönemine ait bir sefer kaydında, imparatorun başkentten ayrılırken merkezdeki tagma birliklerini yanında götürdüğü belirtilir. Eyaletlerdeki thema askerlerinin ise imparator kendi bölgelerine vardığında orduya katıldığı aktarılır. Bu kayda göre tagma birlikleri ile thema askerlerinin sefere katılımı arasındaki fark aşağıdakilerden hangisidir?
Bir tarihçi, Doğu Roma’da strategosun thema içinde askerî komutayı ve sivil yönetimi birlikte yürütmesini imparatorun eyaletlerdeki denetiminin bir yolu olarak değerlendirir. Başka bir tarihçi, aynı yüzyıllarda Batı Avrupa’da askerî ve yargı yetkilerinin yerel lordlarda toplanmasını kralın otoritesinin zayıflamasıyla açıklar. Bu iki yoruma göre sözü edilen yönetimler arasındaki temel fark aşağıdakilerden hangisidir?