İçeriğe atla

10. sınıf Türk Dili ve Edebiyatı · Ücretsiz test · 12 soru

5. Dil Bilgisi ve Anlam · Dil Bilgisi ve Anlam › Biçim (Yapı) Bilgisi: Kök, Gövde, Ekler ve Sözcük Yapısı

0/12 işaretli

Soru 1.

Köy kütüphanesinin sessiz okuma salonu, yağmurlu bir sonbahar öğleden sonra beklenmedik biçimde dolmuştu. Go¨zlu¨k‾I\underset{\text{I}}{\underline{\text{Gözlük}}} takan genç görevli, yeni gelen kitapları‾II\underset{\text{II}}{\underline{\text{kitapları}}} özenle raflara dizerken yolculara‾III\underset{\text{III}}{\underline{\text{yolculara}}} kısa bir sevgi‾IV\underset{\text{IV}}{\underline{\text{sevgi}}} ile bakıyor, masadaki temizlik‾V\underset{\text{V}}{\underline{\text{temizlik}}} notunu da herkese aynı sakinlikle hatırlatıyordu. Dışarıdaki rüzgârın uğultusunu ise kimse fark etmiyordu. Bu parçada numaralanmış sözcüklerden hangisi yapım eki almamıştır?​

Soru 2.

Üniversitenin kültür merkezi, bahar şenliği için küçük bir sergi hazırladı. Yazıcıdan‾I\underset{\text{I}}{\underline{\text{Yazıcıdan}}} çıkan tanıtım kâğıtları tas¸lık‾II\underset{\text{II}}{\underline{\text{taşlık}}} avluya asıldı. Sec¸im‾III\underset{\text{III}}{\underline{\text{Seçim}}} gününü anlatan panoda ko¨ylu¨‾IV\underset{\text{IV}}{\underline{\text{köylü}}} ustalara ait bilim‾V\underset{\text{V}}{\underline{\text{bilim}}} defterlerinden kısa alıntılar da yer alıyordu. Ziyaretçiler bu belgeleri sessizce inceleyerek geçmişe dair yeni bir bakış kazanıyordu. Bu parçada numaralanmış sözcüklerden hangileri isim kökünden türemiştir?​

Soru 3.

Şehrin yeni parkında yürüyüş yapanlar, evlerimizden‾I\underset{\text{I}}{\underline{\text{evlerimizden}}} gelen neşeli seslere alışmıştı. Tabeladaki gu¨zellik‾II\underset{\text{II}}{\underline{\text{güzellik}}} sözü, bas¸langıc¸‾III\underset{\text{III}}{\underline{\text{başlangıç}}} noktasını gösteriyordu. Kuşlar, yerdeki kırıntı‾IV\underset{\text{IV}}{\underline{\text{kırıntı}}} ekmeklere konuyor; görevli de küçük sevgili‾V\underset{\text{V}}{\underline{\text{sevgili}}} kuşları ürkütmemeye çalışıyordu. Öğleden sonra açılan çay bahçesi de bu kalabalığa eşlik ediyordu. Bu parçada numaralanmış sözcüklerden hangisi yapıca diğerlerinden farklıdır?​

Soru 4.

Okul atölyesinde kırılan sırayı onarmak için öğrenciler go¨zlu¨k‾I\underset{\text{I}}{\underline{\text{gözlük}}} taktı. Kapıdan giren yolcu‾II\underset{\text{II}}{\underline{\text{yolcu}}} kısa bir selam verip köşeye geçti. Duvara asılan sevgi‾III\underset{\text{III}}{\underline{\text{sevgi}}} sözü herkesin yüzünü yumuşattı. Bahçedeki tas¸lık‾IV\underset{\text{IV}}{\underline{\text{taşlık}}} alan süpürüldü. Dolaptan düşen tuzluk‾V\underset{\text{V}}{\underline{\text{tuzluk}}} yerine kondu. Bu parçada numaralanmış sözcüklerden hangisi fiil kökünden türemiştir?​

Soru 5.

Sınıf dolabının gözleri sabah tek tek elden geçirildi. Kitaplarımızdan‾I\underset{\text{I}}{\underline{\text{Kitaplarımızdan}}} biri rafta açık kalmıştı. Köşede unutulan go¨zlu¨k‾II\underset{\text{II}}{\underline{\text{gözlük}}} bulundu. Duvara iliştirilen sevinc¸‾III\underset{\text{III}}{\underline{\text{sevinç}}} yazısı herkesi güldürdü. Masadaki yazıcı‾IV\underset{\text{IV}}{\underline{\text{yazıcı}}} kâğıdı bitirmiş, çekmecedeki bilgisiz‾V\underset{\text{V}}{\underline{\text{bilgisiz}}} not da ayıklanmıştı. Bu parçada numaralanmış sözcüklerden hangisinin gövdesi yoktur?​

Soru 6.

Bahçıvan, kuruyan fideyi akşamüstü suladı‾I\underset{\text{I}}{\underline{\text{suladı}}}. Sandıktaki sec¸im‾II\underset{\text{II}}{\underline{\text{seçim}}} kâğıtları dosyalandı. Eski yazıcı‾III\underset{\text{III}}{\underline{\text{yazıcı}}} onarıldı. Depodaki evsiz‾IV\underset{\text{IV}}{\underline{\text{evsiz}}} kedi için bir kutu hazırlandı. Kırılan saksının kırık‾V\underset{\text{V}}{\underline{\text{kırık}}} parçaları süpürüldü. Bu parçada numaralanmış sözcüklerden hangisi isimden fiil yapım eki almıştır?​

Soru 7.

Okul gezisinde çocuklar çamurlu patikada dikkatle ilerledi. Rehber, ıslak ayakkabıları‾I\underset{\text{I}}{\underline{\text{ayakkabıları}}} kurulamadan çadıra girilmeyeceğini söyledi. Bahçedeki c¸ic¸ekler‾II\underset{\text{II}}{\underline{\text{çiçekler}}} yağmurdan sonra daha canlı duruyordu. Kapıda bekleyen go¨zlu¨klu¨‾III\underset{\text{III}}{\underline{\text{gözlüklü}}} görevli yoklama listesini kontrol etti. Otobüsteki yolcular‾IV\underset{\text{IV}}{\underline{\text{yolcular}}} sessizce yerlerine geçti. Dönüşte evimizden‾V\underset{\text{V}}{\underline{\text{evimizden}}} süzülen ışık herkesi rahatlattı. Bu parçada numaralanmış sözcüklerden hangisi yapıca birleşiktir?​

Soru 8.

Sabahın ilk ışığında ato¨lyede‾I\underset{\text{I}}{\underline{\text{atölyede}}} kısa bir tanıtım yapıldı. Usta yeni kalıbı tezgaˆha‾II\underset{\text{II}}{\underline{\text{tezgâha}}} koyup c¸ekici‾III\underset{\text{III}}{\underline{\text{çekici}}} duvardaki yerine astı. Odanın‾IV\underset{\text{IV}}{\underline{\text{Odanın}}} kapısı aralık bırakılmış, içerisi aydınlanmıştı. C¸ıraklar‾V\underset{\text{V}}{\underline{\text{Çıraklar}}} sırayla içeri girdi ve tezgâhların çevresinde toplandı. Bu düzenli başlangıç, günün ilk işine herkese güven verdi. Bu parçada numaralanmış sözcüklerden hangisi yönelme durumu eki almıştır?​

Soru 9.

Küçük liman kasabasında pazar sabahı balık tezgâhları erkenden kurulmuştu. Denizci‾I\underset{\text{I}}{\underline{\text{Denizci}}} genç, tuzlu‾II\underset{\text{II}}{\underline{\text{tuzlu}}} rüzgârda teknesini bağlarken kıyıya vuran dalgaları‾III\underset{\text{III}}{\underline{\text{dalgaları}}} seyrediyordu. Yanındaki balıkc¸ı‾IV\underset{\text{IV}}{\underline{\text{balıkçı}}} sepetleri düzeltmiş, iskeledeki gu¨venlik‾V\underset{\text{V}}{\underline{\text{güvenlik}}} şeridini de kimseye çarptırmadan geride tutmuştu. Uzaktan gelen motor sesi, konuşmaları bir an bastırdı. Bu parçada numaralanmış sözcüklerden hangisi yapım eki almamıştır?​

Soru 10.

Mahalle kütüphanesi, kış aylarında sessiz bir okuma köşesi kurdu. Sevgi‾I\underset{\text{I}}{\underline{\text{Sevgi}}} dolu mektuplar, rafların önünde küçük bir kutuda bekliyordu. Kitaplık‾II\underset{\text{II}}{\underline{\text{Kitaplık}}} düzeni her sabah yeniden kontrol ediliyordu. S¸ehirli‾III\underset{\text{III}}{\underline{\text{Şehirli}}} yazarların öyküleri gençlere yüksek sesle okundu. Eski giyim‾IV\underset{\text{IV}}{\underline{\text{giyim}}} fotoğrafları duvarda sergilendi. Belediyenin yo¨netim‾V\underset{\text{V}}{\underline{\text{yönetim}}} kararıyla etkinlik bir hafta daha uzatıldı. Katılımcılar bu köşede hem dinlendi hem de yeni yazarlar keşfetti. Bu parçada numaralanmış sözcüklerden hangileri isim kökünden türemiştir?​

Soru 11.

Hafta sonu düzenlenen doğa yürüyüşü, vadi yolundan başladı. Tas¸lık‾I\underset{\text{I}}{\underline{\text{Taşlık}}} yamaçlar sis dağıldıkça belirginleşiyor, yosunlu‾II\underset{\text{II}}{\underline{\text{yosunlu}}} kayalar derenin kıyısında parlıyordu. Havadaki serinlik‾III\underset{\text{III}}{\underline{\text{serinlik}}} tempoyu düşürmüyor; derelerden‾IV\underset{\text{IV}}{\underline{\text{derelerden}}} yükselen ince ses ise grubu dinlendiriyordu. Öğleden sonra gökyüzü bulutlu‾V\underset{\text{V}}{\underline{\text{bulutlu}}} bir görünüme bürününce rehber, mola yerini öne aldı. Bu parçada numaralanmış sözcüklerden hangisi yapıca diğerlerinden farklıdır?​

Soru 12.

Köy yolculuğu akşam ezanından hemen sonra tamamlandı. Çocuk, tepedeki bakıs¸‾I\underset{\text{I}}{\underline{\text{bakış}}} noktasında bir süre durup ovayı izledi. Yaşlı rehber, bölgenin bilgi‾II\underset{\text{II}}{\underline{\text{bilgi}}} birikimini kısaca özetledi. Dere kenarındaki tas¸lık‾III\underset{\text{III}}{\underline{\text{taşlık}}} alandan tek sıra geçildi. Kafile, rüzgârlı yaylada çadır kurup geceledi‾IV\underset{\text{IV}}{\underline{\text{geceledi}}}. Herkes yorgun‾V\underset{\text{V}}{\underline{\text{yorgun}}} düştüğü için konuşmalar erken kesildi. Bu parçada numaralanmış sözcüklerden hangisi isimden fiil yapım eki almıştır?​