İçeriğe atla

9. sınıf Tarih · Ücretsiz test · 12 soru

2. Eski Çağ Medeniyetleri · 2.2 Eski Çağ’da Yönetenler ve Savaşanlar › 2.2 Yönetim ve ordu: Sümer, Mısır, Akad

0/12 işaretli

Soru 1.

Sümerler, Güney Mezopotamya'da otuzun üzerinde şehir ve kasaba kurmuştur. Bu şehirlerin her biri bir krallık gibi yapılandırılmış; krallar devlet yönetiminin yanı sıra başrahip, başkomutan ve başyargıç sıfatlarını da üstlenmiştir. Kentler arasındaki sınır anlaşmazlıkları uzun savaşlara yol açmış, bu nedenle kentlerin etrafı surlarla çevrilmiş ve düzenli askerî birlikler oluşturulmuştur. Bu bilgilere göre Sümer yönetim ve ordu anlayışının temel özelliği hangisidir?

Soru 2.

Bir karşılaştırma notunda üç medeniyetin yönetim ve ordu düzeni şöyle sıralanmıştır: Sümer: Her kent kendi kralı tarafından yönetilir; savaşta asker, kent halkından geçici olarak derlenir. Mısır: Yönetim tek hükümdarda toplanır; erken dönemde asker, bölge valilerinin topladığı yerel kuvvetlerden oluşur. Akad: Birçok kent tek hükümdara bağlanır; bu hükümdarın emrinde sürekli bir ordu bulunur. Buna göre aşağıdaki yargılardan hangisi bu sınıflandırmayla uyumludur?

Soru 3.

Akad hükümdarları kendilerini 'dünya hâkimi' olarak nitelendirmiş; devletleri de 'dünya imparatorluğu' ve 'tanrı krallığı' olarak anılmıştır. Bu bilgiye göre Akad hükümdarlarının kullandığı unvan aşağıdakilerden hangisidir?

Soru 4.

Okulun müze gezisinde rehber, Eski Mısır’ın erken döneminde sürekli ve merkezî bir ordunun kurulmadığını anlatır. Savaşçı ihtiyacının, bölge valilerinin kendi çevrelerinden topladığı kuvvetlerle karşılandığını söyler. Proje ödevini yazan öğrenci, bu anlatımdan ordunun kuruluşuna ilişkin bir sonuca ulaşır. Buna göre öğrencinin anlatıma dayanarak ulaşabileceği sonuç aşağıdakilerden hangisidir?

Soru 5.

Akad hükümdarlarının yazıtlarında kral, ele geçirdiği kentleri kendine bağlayan kişi olarak anlatılır. Bu yazıtlarda hükümdar, dört cihetin kralı anlamını taşıyan bir unvanla anılır. Anlatım, egemenliğin tek bir kentin sınırları içinde görülmediğini belli eder. Bu belgelere göre Akad krallarının yönetimi için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Soru 6.

Sümer’de her kent, kendi tarlasını ve sulama kanalını kullanıyordu. Komşu kentler, toprak ve su yolları yüzünden sık sık karşı karşıya geldi. Çatışmalar uzayınca kentler, halkı ve ürünü korumak için çevrelerini surlarla çevirdi. Bu süreçte sur yapımını doğrudan doğuran gelişme aşağıdakilerden hangisidir?

Soru 7.

Günümüzde il valisi merkezî yönetimce atanır; görevini belirli bir süre yürütür ve yetkisi yasal kurallarla sınırlanır. Eski Mısır’da da güçlenen merkez, bölge yöneticilerinin askerî ve adli ayrıcalıklarını daraltmış; üst düzey görevlere hükümdarın belirlediği kişileri getirmiştir. Bu karşılaştırma için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Soru 8.

Mısır'da firavunlar, tanrının yeryüzündeki temsilcisi kabul edilerek yönetimin tüm kollarında tek yetkili konumuna getirilmiştir. Bu bilgiye göre firavunların sahip olduğu yetkiler arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

Soru 9.

Aşağıda Eski Mısır ve Sümer yönetim anlayışlarına ilişkin bazı özellikler verilmiştir. I. Tanrının yeryüzündeki temsilcisi sayılan tek bir hükümdarın mutlak otoritesi II. Her büyük şehrin bağımsız bir krallık gibi örgütlendiği şehir devleti yapısı III. Merkezi otoritenin bölge valileri aracılığıyla taşraya yayılması IV. Kentler arasındaki sınır anlaşmazlıklarından doğan sürekli savaş ortamı Bu özelliklerden hangileri Eski Mısır'a aittir?

Soru 10.

Mısır'da MÖ XV. yüzyıldan itibaren kullanılmaya başlanan firavun unvanı 'büyük ev' anlamına gelmektedir. Mısır kralları tanrının yeryüzündeki temsilcisi kabul edilmiş; üst düzey sivil ve askerî görevlere ise hanedan üyesi soylular getirilmiştir. Bu bilgilere göre Mısır'da siyasi otoritenin meşruiyet kaynağı nedir?

Soru 11.

Sümerlerde her kent, kendi tanrısının yeryüzündeki temsilcisi sayılan bir yönetici tarafından idare edilirdi. Bir savaş çıktığında kent halkından erkekler silah altına çağrılır, sefer sona erince eski işlerine dönerdi. Bu bilgilere göre Sümerlerin yönetim ve ordu düzeniyle ilgili olarak; I. Kentler, tek bir merkeze bağlı düzenli birlikler bulundurmuştur. II. Yöneticinin yetkisi, dinî bir temele dayandırılmıştır. III. Askerlik, sefer süresince yerine getirilen geçici bir görevdir. yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

Soru 12.

Mezopotamya'da Sümerler, her biri bağımsız bir kral tarafından yönetilen otuzun üzerinde şehir devleti kurmuştur. Akad dönemiyle birlikte bu şehir devletleri tek bir merkeze bağlanmış; böylece 'bütün dünyayı' yönetmeye aday bir imparatorluk anlayışının temelleri atılmıştır. Bu bilgilere göre Akad siyasi örgütlenmesinin Sümer modelinden temel farkı nedir?