2. Eski Çağ Medeniyetleri · 2.2 Eski Çağ’da Yönetenler ve Savaşanlar › 2.2 Yönetim ve ordu: Hitit, Roma, Asya Hun
0/12 işaretli
Soru 1.
Hitit ordusunda piyadeler; sınırlardaki kalelerin güvenliğini sağlamak, isyanları bastırmak ve savaşlarda vurucu güç olarak görev yapmıştır. Savaş arabaları ise düşmanı zayıflatmak amacıyla kullanılmıştır. Buna göre Hitit ordusunun iki başat unsuru aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
Soru 2.
Bir tarihçi, Roma'da kralın yetkilerinin iki konsül arasında bölünmesini tek kişi yönetiminin denetlenmesi olarak yorumlar. Başka bir tarihçi ise bu düzenin senatodaki soylu ailelerin etkisini sürdürdüğünü ve halkın kararlara katılımını dar tuttuğunu ileri sürer. Bu iki yorum birlikte değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisine ulaşılır?
Soru 3.
Asya Hun hükümdarının boylar üzerinde söz sahibi olduğu, sefer kararlarının onun adına duyurulduğu ve ağır bir yenilginin ardından taht kavgasının çıktığı kaydedilir. Buna göre I. Yönetme yetkisi boylar üstü bir hükümdarlıkla ilişkilidir. II. Askerî başarısızlık, hükümdarın konumunu tartışmalı hâle getirebilmektedir. III. Taht babadan büyük oğula kesintisiz biçimde geçmektedir. yargılarından hangilerine bu bilgilerle ulaşılabilir?
Soru 4.
Günümüzde bir ilçe müdürlüğü yolların bakımını ve okul çevrelerinin güvenliğini yürütür; önemli kararlarını ise merkezdeki kurula bildirir. Derste bu işleyiş, Hititlerde sınır bölgelerindeki görevlilerin kral adına çalışması ve bazı önemli konuların Pankuşta görüşülmesiyle karşılaştırılır. Bu karşılaştırma Hitit yönetim düzeniyle ilgili aşağıdaki yargılardan hangisini destekler?
Soru 5.
Müze gezisinde bir öğrenci, Asya Hun ordusunu anlatan canlandırmada hükümdarın atlı boy beylerine yön verdiğini ve okçuların onarlı gruplar hâlinde durduğunu inceler. Öğrenci, ordunun hükümdara bağlı birliklerden kurulduğunu ve yönetimin askerî güçle iç içe olduğunu ileri sürer. Bu yargıyla ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?
Soru 6.
Asya Hun Devleti ile Roma Devleti'nin ordu sistemleri karşılaştırıldığında aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?
Soru 7.
"Savaşlarda asıl vurucu unsurlardan olan piyadeler aynı zamanda sınırlardaki kalelerin güvenliğini sağlamak ve isyanları bastırmakla görevlidir. Hitit askerleri savaş aleti olarak pala ve baltanın yanı sıra açık arazilerde nizami saldırıya imkân tanıyan uzun mızraklar kullanmıştır."
Bu bilgilere göre Hitit piyadelerinin savaş dışındaki görevi aşağıdakilerden hangisidir?
Soru 8.
Roma piyadeleri yaklaşma sırasında kalkanlarını üstte ve yanlarda birleştirerek kapalı bir düzen kurar. Birlik bu sayede ok yağmuru altında dağılmadan ilerler; düşmana varınca kalkanlar açılır ve kısa kılıçla yakın çarpışmaya geçilir. Bu süreçte kapalı kalkan düzeninin sağladığı sonuç aşağıdakilerden hangisidir?
Soru 9.
Çin kaynakları, Asya Hun hükümdarı Mete'nin orduyu on, yüz, bin ve on bin kişilik birliklere ayırdığını kaydeder. Aynı anlatımlara göre yay kullanabilen herkes savaşçı kabul edilmiş, askerlik ayrı bir meslek olarak görülmemiş ve ücretli asker tutulmamıştır. Bu bilgilere göre Asya Hun ordusuyla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?
Soru 10.
Günümüzde bazı parlamentolar yürütmenin yanında yer alır ve onun kararlarını denetleyebilir. Hititlerde soylulardan oluşan Pankuş da kralın yetkilerini sınırlayabilmiş, özellikle veliahtın belirlenmesinde etkili olmuştur. Bu iki uygulama arasındaki benzerlik dikkate alındığında aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılır?
Soru 11.
Aşağıda üç medeniyetin yönetim ve ordu özelliklerinden bazıları verilmiştir.
Hititler: Kral, soylulardan oluşan Pankuş meclisiyle birlikte yönetimde etkili olmuştur. Orduda savaş arabaları önemli bir güç olarak kullanılmıştır.
Roma: Cumhuriyet döneminde yürütme iki konsül arasında paylaşılmış, Senato danışma ve denetim işlevi görmüştür. Ordu, lejyon adı verilen birlikler hâlinde düzenlenmiştir.
Asya Hunları: Hükümdar orduyu on, yüz, bin ve on bin kişilik birliklere ayırmıştır. Yay kullanabilen herkes savaşçı sayılmış, ücretli asker tutulmamıştır.
Bu bilgilere göre aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi doğrudur?
Soru 12.
"Asya Hun ordusu savaşlarda genellikle hilal taktiği olarak da adlandırılan Turan taktiğini uygulamıştır. Sahte bir geri çekilmeyle pusu kurulduktan sonra düşman ordusu çevrelenmiş ve okçularla uzaktan vurulmuştur."
Bu metne göre Turan taktiğinin temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?