Maarif · 3. Tema: Nicelikler ve Değişimler (3) · Yaprak test 1
0/12 işaretli
Soru 1.
Bir giyim mağazasında etiket fiyatı x TL olan bir ürüne (x>100) önce 100 TL indirim uygulanmakta, indirimli tutara ise %20 KDV eklenmektedir. İndirim g(x)=x−100 fonksiyonuyla, KDV ekleme ise f(x)=56x fonksiyonuyla modellenmektedir.
Bu üründe müşterinin ödeyeceği tutarı veren fonksiyonun bileşenleri ve cebirsel gösterimi aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
Soru 2.
Bir sürücü, şehirler arası bir yolculukta aracının yakıt tüketimini incelemektedir. Aracın t saat sonunda aldığı yol s(t)=50t kilometre, x kilometrelik yol için harcadığı yakıt miktarı ise y(x)=0,06x+2 litre olarak modellenmektedir. Sürücü, yol süresi arttıkça harcanan yakıt miktarının da arttığı yönünde bir genellemeye ulaşmıştır.
Buna göre bu genellemeyi matematiksel olarak doğrulanabilecek biçimde sunan önerme aşağıdakilerden hangisidir?
Soru 3.
Kimya laboratuvarında bir balon şişirilirken içindeki gaz kütlesinin süreye bağlı değişimi m fonksiyonuyla, gaz basıncının gaz kütlesine bağlı değişimi ise p fonksiyonuyla modelleniyor. Modele göre 5. saniyede gaz kütlesi 4 gram, gaz kütlesi 4 gram iken basınç 102 kilopaskaldır. Deneyin amacı, seçilen bir andaki gaz basıncını süreye bağlı olarak izlemektir.
Bu deneyde (p∘m) bileşke fonksiyonunun gerçek yaşam bağlamındaki kullanışlılığı aşağıdakilerden hangisidir?
Soru 4.
Bir ilçedeki paylaşımlı bisiklet sistemi, okul–ev arası ulaşımı incelemek için iki fonksiyon kullanır. Sürüş süresini t saat olmak üzere alınan yolu gösteren f fonksiyonu yalnızca 0≤t≤6 için, ödenen ücreti gösteren g fonksiyonu yalnızca 2≤t≤8 için tanımlıdır. Ayrıca g(t)=0 eşitliğini sağlayan tek değer t=4'tür.Buna göre (f/g) fonksiyonunun tanımlı olduğu en geniş küme aşağıdakilerden hangisidir?
Soru 5.
İlçe pazar yerindeki küçük bir balık tezgâhında soğutma için gereken buz miktarı, art arda gelen iki ilişkiyle belirlenmektedir. Tezgâh açıldıktan sonra geçen süre x saat olmak üzere tezgâhtaki balık kasası sayısı g(x) değerine eşittir. Tezgâhtaki balık kasası sayısı x olmak üzere gereken buz miktarı f(x) kilogramdır. Tablolardaki x, ilgili fonksiyonun girdisini gösterir.
Tablo 1
x (saat)
1
2
3
4
5
6
8
10
g(x) (kasa)
4
6
8
10
3
2
5
1
Tablo 2
x (kasa)
1
2
3
4
5
6
8
10
f(x) (kg)
6
8
9
2
10
4
3
7
Tezgâh açıldıktan 5 saat sonra gereken buz miktarını veren ifade ve bu miktar aşağıdakilerden hangisidir?
Soru 6.
Bir lise öğrencisi mahalle pazarında ev yapımı reçel satmaktadır. Satılan miktar x kilogram olmak üzere gelir ve maliyet fonksiyonları, 0≤x≤24 koşulunu sağlayan gerçel sayılar için G(x)=40x ve M(x)=16x+120 biçiminde tanımlanmıştır. Öğrenci, 5 kg’ye göre sapmayı aynı aralıkta d(x)=x−5 ile modellemiş; kâr fonksiyonunu K=G−M, kârın sapmaya oranını ise S=K/d olarak incelemiştir.
Buna göre K ve S fonksiyonlarına ilişkin aşağıdaki açıklamalardan hangisi doğrudur?
Soru 7.
Okulun bahçesindeki istinat duvarı yenilenirken yapılan ölçümde, duvarın sol ucundan itibaren yatay uzaklık x metre olmak üzere üst kot f(x)=−41x2+2x+1 ve eğimli zemin kotu g(x)=21x ile modellenmiştir. Kotlar metre cinsindendir ve her iki fonksiyon yalnızca 0≤x≤6 aralığında tanımlıdır. Duvarın bir noktadaki yüksekliği, üst kot ile zemin kotu arasındaki farktır; bu yükseklik (f−g) fonksiyonu ile ifade edilmektedir.
Buna göre duvar yüksekliğini veren (f−g) fonksiyonunun kuralı ve tanım kümesi aşağıdakilerden hangisinde birlikte doğru verilmiştir?
Soru 8.
Okul kantininde hafta içi yapılan tost alışverişi incelenmektedir. x gün numarası olmak üzere (1 Pazartesi, 2 Salı, 3 Çarşamba, 4 Perşembe, 5 Cuma) bir tostun o günkü satış fiyatı f(x) TL, satılan tost sayısı ise g(x) adettir. Beş güne ait değerler aşağıdaki gibidir.
x
1
2
3
4
5
f(x)
20
25
15
30
20
g(x)
10
0
20
8
15
Kantinin bu beş günde tost satışından elde ettiği toplam gelir için aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Soru 9.
Okul kütüphanesinde proje hazırlayan bir öğrencinin kaynak puanı, art arda uygulanan iki kuralla hesaplanmaktadır. Öğrencinin kütüphanede çalıştığı süre x saat ve x≥0 olmak üzere kurallar şöyledir:
Tarama endeksi; x değerinin 1 eksiğinin karesi 2 ile çarpılıp sonuca 2 eklenerek bulunur. Bu kural g fonksiyonunu tanımlar.
Kaynak puanı; tarama endeksinden 2 çıkarıldıktan sonra elde edilen sayının karekökü alınarak bulunur. Bu kural f fonksiyonunu tanımlar.
Puan hesaplanırken önce tarama endeksi belirlenmekte, sonra bu değer kaynak puanına dönüştürülmektedir. f yalnızca 2 veya daha büyük girdiler için tanımlıdır ve g, x≥0 iken bu koşulu sağlayan değerler üretir.
Öğrencinin kaynak puanını x≥0 için veren fonksiyon aşağıdakilerden hangisidir?
Soru 10.
Bir okul beslenme kulübü, ara öğündeki şeker miktarının önerilenden sapmasını x (çay kaşığı) ile gösteriyor. x>0 fazla, x<0 eksik tüketimdir. Kulüp yalnızca −6≤x≤6 aralığını inceliyor ve cebirsel kuralı verilmeyen iki fonksiyon kullanıyor:
- d(x): sapmaya bağlı açlık-tokluk dengesizlik puanı. Gözlem, bu aralıktaki her x için d(−x)=d(x) olduğunu göstermiştir; yani d çift fonksiyondur.
- s(t): dengesizlik puanı t iken ertesi öğünde istenen ek şeker (çay kaşığı). s, d’nin görüntü kümesini içeren bir aralıkta tanımlıdır.
Ölçümler aşağıdadır.
x
d(x)
(s∘d)(x)
−2
5
3
2
5
3
−4
8
4
4
8
4
Kulüp iki önermeyi doğrulamaya çalışmaktadır.
- Önerme I: d çift olduğundan (s∘d) fonksiyonu da −6≤x≤6 aralığında çifttir.
- Önerme II: Gerçek sayılarda tanımlı her uygun f ve g için (f∘g)(x)=(g∘f)(x) dir. Bu yüzden modelde s ile d’nin sırası değiştirilirse sonuç değişmez.
Önerilen yöntemler şunlardır.
- Yöntem T: Tablodaki değerlerde (s∘d)(−x)=(s∘d)(x) eşitliğini kontrol etmek.
- Yöntem C: Aralıktaki her x için (s∘d)(−x)=s(d(−x))=s(d(x))=(s∘d)(x) yazmak.
- Yöntem K: (f∘g) ile (g∘f) aynı olmayan uygun iki fonksiyon bularak karşı örnek vermek.
- Yöntem İ: (f∘g)(x)=(g∘f)(x) eşitliğini bütün fonksiyon çiftleri için ispatlamaya çalışmak.
Buna göre, bu doğrulama veya ispat yöntemlerinin iki farklı önerme durumundaki kullanışlılığına ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?
Soru 11.
Okul orkestrasının konser kaydı için hazırlanan bir ses projesinde, kayıt yazılımının frekans ayarı x gerçel sayısıyla gösteriliyor. Yazılım yalnızca S=[−1,9] aralığındaki x değerleriyle çalışıyor. Projede temel sesin genliği f(x)=x−1 fonksiyonuyla, armonik düzeltme katsayısı ise g(x)=x−7x−5 fonksiyonuyla modelleniyor.
Bu modellere göre tanım kümelerinin S ile kesişimi için aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Soru 12.
Okul dijital fotoğraf kulübünde kullanılan bir düzenleme uygulaması, düzenleme parametresi x gerçek sayı olmak üzere ana görüntünün dosya boyutunu f(x)=x+2 megabayt ve sıkıştırma katsayısını g(x)=x−1 (birimsiz) biçiminde modelliyor. Uygulama, sıkıştırılmış dosya boyutunu megabayt cinsinden ana görüntü boyutunun sıkıştırma katsayısına bölümü olarak hesaplıyor. Sıkıştırma katsayısı sıfır olduğunda bu hesaplama yapılamıyor.
Sıkıştırılmış dosya boyutunu veren fonksiyonun cebirsel temsili ve tanım kümesi aşağıdakilerden hangisidir?