İçeriğe atla

12. sınıf matematik · Maarif uyumlu · 12 soru

Maarif · 2. Tema: Geometrik Şekiller · Yaprak test 1

0/12 işaretli

Soru 1.

Bir bisiklet tekerleği, merkezi OO olan bir çemberle modellenmiştir. Tekerlek düz yola TT noktasında değer; yol, tekerleğe yalnızca TT noktasında teğet olan bir doğrudur. Jant üzerinde alınan AA ve BB noktalarını birleştiren [AB][AB] doğru parçası OO merkezinden geçer. Jant üzerinde alınan CC ve DD noktalarını birleştiren [CD][CD] doğru parçası ise OO merkezinden geçmez. Bisiklet düz yolda ilerlerken tekerleğin bir tam turda aldığı yol, bu çemberin uzunluğuna eşittir. Bu modelde kesen, kiriş, teğet, çap ve yay arasındaki ilişkilere göre aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Soru 2.

Bir tarlada sudan tasarruf etmek için dairesel (pivot) sulama sistemi kullanılmaktadır. Sulama alanı, merkezi OO ve yarıçapı 2525 m olan bir çemberle sınırlandırılmıştır. Bu alandan geçen düz bir servis yolu çemberi AA ve BB noktalarında kesmektedir. Yolun OO noktasına uzaklığı 77 m'dir. Buna göre ABAB kirişinin uzunluğu kaç metredir?

Geometri şekli

Soru 3.

Bir doğa yürüyüşünde bir grup, haritada gösterilen dairesel bir gölün krokisini inceliyor. Gölün merkezi O, kıyı noktaları A, B ve C olarak işaretlenmiştir. AO ve BO yarıçaptır; C ise küçük AB yayını gören açının tepe noktasıdır. Krokide m(AOB^)=80∘m(\widehat{AOB}) = 80^{\circ} ve aynı küçük AB yayını gören m(ACB^)=40∘m(\widehat{ACB}) = 40^{\circ} olarak verilmiştir. Buna göre, aynı yayı gören bu açılara ilişkin oluşturulabilecek varsayım aşağıdakilerden hangisidir?

Geometri şekli

Soru 4.

Bir parkta, merkezi OO ve yarıçapı 66 m olan dairesel bir çim alan düzenlenmiştir. Çim alanın dışındaki PP noktasından alana teğet iki patika çizilmiş; patikalar çembere AA ve BB noktalarında değmiştir. Ölçümde ∣PA∣=8|PA| = 8 m bulunmuştur. Peyzaj öğrencisi şu çıkarımı yapmıştır: «Bir noktadan çembere çizilen teğet parçalarının uzunlukları eşit olduğundan ∣PB∣=8|PB| = 8 m'dir. Teğet, değme noktasındaki yarıçapa dik olduğundan ∠OAP=90°\angle OAP = 90° olur. Bu nedenle ∣OP∣=∣OA∣+∣PA∣=14|OP| = |OA| + |PA| = 14 m'dir.» Bu çıkarıma ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

Geometri şekli

Soru 5.

Okulun çevre kulübü, bahçede biriken geri dönüştürülebilir atıkları türlerine ayırmak için dairesel bir toplama alanı tasarlamıştır. Alanın sınırı, merkezi OO olan bir çemberdir. Planda şu düzenlemeler vardır: Kâğıt atıkların taşınacağı düz yol çemberi AA ve BB noktalarında kesmektedir; yolun alanın içinde kalan kısmı olan ABAB doğru parçası OO merkezinden geçmektedir. Plastik atıklar için çizilen başka bir düz yol çemberi CC ve DD noktalarında kesmektedir; bu yolun alanın içinde kalan kısmı olan CDCD doğru parçası OO merkezinden geçmemektedir. Cam atık konteynerine giden düz hat çembere yalnızca TT noktasında değmektedir. Çember üzerinde CC ile DD arasındaki kısa eğri parça, plastik bölgesinin sınırı olarak ayrılacaktır. Buna göre plandaki elemanları doğru adlandıran ifade aşağıdakilerden hangisidir?

Geometri şekli

Soru 6.

Okulun mimarlık ve tasarım kulübü, çok amaçlı salonun dairesel tavan planında çemberin içinde kesişen iki taşıyıcı kirişin oluşturduğu açıyı inceliyor. Öğrenciler dinamik geometri yazılımında üç çizim yaparak her çizimde kesişim açısının gördüğü yayı, bu açının ters açısının gördüğü yayı ve kesişim açısının ölçüsünü tabloya kaydetmiştir.

ÇizimAçının gördüğü yayTers açının gördüğü yayKesişim açısı
184∘84^\circ36∘36^\circ60∘60^\circ
2110∘110^\circ40∘40^\circ75∘75^\circ
392∘92^\circ48∘48^\circ70∘70^\circ
Salonun uygulama planında açının gördüğü yay 120∘120^\circ, ters açının gördüğü yay ise 48∘48^\circ olarak ölçülmüştür. Buna göre tablodaki ölçümlerle uyumlu genelleme ve salon planındaki kesişim açısının ölçüsü aşağıdakilerden hangisidir?

Soru 7.

Okul kütüphanesinin okuma salonunda O merkezli dairesel bir vitray pencere vardır. Çember üzerinde sırasıyla A, B, C ve D noktaları bulunur. Restorasyon ölçümünde m(AB⌢)=80∘m(\overset{\frown}{AB})=80^\circ, m(BC⌢)=120∘m(\overset{\frown}{BC})=120^\circ, m(CD⌢)=40∘m(\overset{\frown}{CD})=40^\circ ve m(DA⌢)=120∘m(\overset{\frown}{DA})=120^\circ olarak kaydedilmiştir. [AC] ile [BD] kirişleri çemberin içinde P noktasında kesişmektedir. Matematik kulübü, daha önce elde ettiği önermelerden hangisinin m(∠APB)m(\angle APB) yi bulmak için bu yeni durumda kullanışlı olduğunu değerlendirmektedir. Buna göre m(∠APB)m(\angle APB) yi bulmak için kullanışlı olan önerme ve bu önermeyle elde edilen ölçü aşağıdakilerden hangisidir?

Geometri şekli

Soru 8.

Fen laboratuvarında, sürtünmesi önemsiz kabul edilen yatay bir masada düzgün dairesel hareket deneyi yapılıyor. Masanın üzerindeki OO noktasına tutturulan 4040 cm uzunluğundaki ipin ucuna bir bilye bağlanıyor. Bilye, OO merkezli çemberin üzerindeki PP noktasından harekete başlayıp QQ noktasına geldiğinde ip kopuyor. İp koptuktan sonra bilye, çembere yalnızca QQ noktasında değen bir doğru boyunca 3030 cm yol alarak RR noktasına ulaşıyor. PP ve QQ noktaları OO ile birleştirildiğinde OO noktasında oluşan açının ölçüsü 120∘120^{\circ} olarak ölçülüyor. Deney raporunda, ipin PP konumundan QQ konumuna gelene kadar taradığı bölgenin alanı hesaplanacaktır. İpin uzunluğu, OO noktasında oluşan bu açı, ip koptuktan sonraki QRQR yolu ve ipin taradığı bölge sırasıyla hangi çember bileşenlerine karşılık gelir?

Geometri şekli

Soru 9.

Bir okulun bahçesinde öğrenciler arasında en az 1,51{,}5 m sosyal mesafe bırakmak için çember biçiminde bir bekleme alanı çizilmiştir. Çemberin merkezi OO, yarıçapı 33 m'dir. Öğretmen bu alanda üç ip germiştir: - d1d_1 ipi çemberi AA ve BB noktalarında keser. ∣AB∣=6|AB| = 6 m'dir ve OO noktası ABAB doğrusunun üzerindedir. - d2d_2 ipi çemberi CC ve DD noktalarında keser. ∣CD∣=1,5|CD| = 1{,}5 m'dir ve OO noktası CDCD doğrusunun üzerinde değildir. CC ve DD, aralarındaki uzaklık tam sosyal mesafe olan iki öğrencinin durduğu noktalardır. - OO noktasının tt ipine uzaklığı 33 m'dir. d1d_1 ipinin çemberi kestiği noktalar arasında kalan ABAB parçası, d2d_2 ipinin çemberi kestiği noktalar arasında kalan CDCD parçası ve tt ipi için aşağıdaki önermeler verilmiştir. I. d1d_1 bir kesendir; ABAB hem bir kiriş hem bir çaptır. d2d_2 bir kesendir; CDCD bir kiriştir fakat bir çap değildir. II. CDCD kirişi çemberi iki eş yaya ayırır ve bu yayların her biri bir yarım çemberdir. III. tt bir teğettir; çemberle tek ortak noktası olduğundan bir kiriş belirlemez. Buna göre bu önermelerden hangileri doğrudur?

Geometri şekli

Soru 10.

Bir grup 12. sınıf öğrencisi, çemberde açı ve kiriş özelliklerine yönelik sınıf araştırma ödevinde dinamik geometri yazılımıyla dört çizim incelemiştir. Köşeleri aynı çember üzerinde olan dörtgene kirişler dörtgeni denir. Her çizimde aynı yayı gören bir merkez açının ve bir çevre açının ölçüleri kaydedilmiştir. Dörtgenlerin iç açıları, adlarındaki köşe sırasına göre ardışık verilmiş; köşelerin aynı çember üzerinde olup olmadığı yazılımla kontrol edilmiştir.

ÇizimDörtgenMerkez açının ölçüsüÇevre açının ölçüsüArdışık iç açılarKöşeler aynı çember üzerinde mi?
1ABCDABCD100∘100^\circ50∘50^\circ70∘70^\circ, 110∘110^\circ, 110∘110^\circ, 70∘70^\circEvet
2EFGHEFGH140∘140^\circ70∘70^\circ80∘80^\circ, 110∘110^\circ, 100∘100^\circ, 70∘70^\circEvet
3KLMNKLMN60∘60^\circ30∘30^\circ60∘60^\circ, 120∘120^\circ, 60∘60^\circ, 120∘120^\circHayır
4PQRSPQRS90∘90^\circ45∘45^\circ100∘100^\circ, 80∘80^\circ, 70∘70^\circ, 110∘110^\circHayır
Grup, tablodaki örüntüyü genelleyerek bir önerme sunacaktır. Buna göre grubun, tablodaki bütün çizimlerle uyumlu olacak şekilde sunabileceği önerme aşağıdakilerden hangisidir?

Soru 11.

Bir okulun uygulama bahçesinde su ve enerji tasarrufu amacıyla dairesel bir sulama düzeni kurulmuştur. Sulama alanı, merkezi O ve yarıçapı 12 m olan çemberin iç bölgesidir. Bahçenin dışındaki T su deposundan çembere A ve B noktalarında teğet iki boru çekilmiş, bu teğetler arasındaki açı 60° olacak biçimde ayarlanmıştır. Tasarruf planında AB kirişi ile bu kirişin ayırdığı, T deposuna bakan küçük yay arasında kalan daire parçası sulama dışı bırakılacaktır. Böylece hem harcanan su hem de pompanın tükettiği enerji azalacaktır. Buna göre sulama dışı bırakılan daire parçasının alanı kaç metrekaredir?

Geometri şekli

Soru 12.

Kodlama ve robotik kulübü, okul spor salonunda dairesel bir gösteri alanı hazırlıyor. Alanın sınırı, merkezi OO ve yarıçapı 66 m olan bir çemberdir. Robotun düz ilerleyeceği bölüm, çember üzerindeki AA ve BB noktalarını birleştiren ABAB kirişidir. OO noktasından ABAB kirişine indirilen dikmenin ayağı HH olmak üzere ∣OH∣=3|OH| = 3 m'dir. Robot, AA noktasından çembere bu noktada çizilen teğet doğrultusunda harekete başlayıp ardından ABAB kirişini izleyecektir. Kulüp, AOBAOB daire diliminin zeminini de renkli bantla kaplamayı planlamaktadır. Kulüp; ABAB kirişinin gördüğü merkez açıyı, AA noktasındaki teğet ile ABAB kirişi arasındaki teğet-kiriş açısını ve AOBAOB daire diliminin alanını belirleyecektir. Bu belirlemeler için bileşenler arasındaki ilişkilerden hangisi doğrudur?

Geometri şekli