Maarif uyumlu · 12. sınıf matematik
2. Tema: Geometrik Şekiller
Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli 12. sınıf matematik öğretim programında Geometrik Şekiller teması 26 ders saatidir. Bu sayfada temanın öğrenme çıktılarını, her çıktının süreç bileşenlerini ve kapsam sınırlarını bulursun; altta çözümlü yaprak testler var.
Yaprak testler
Öğrenme çıktıları (3)
MAT.12.2.1 Çemberle ilişkili elemanları (kesen, kiriş, teğet, çap, yay) çözümleyebilme
- a)Kesen, kiriş, teğet, çap ve yayı çemberin elemanları olarak belirler.
- b)Çemberde kesen, kiriş, teğet, çap ve yay arasındaki ilişkileri belirler.
Kapsam sınırları
Kapsamda
- Çember-doğru durumları; kesen, kiriş, teğet, çap, yay ve aralarındaki ilişkiler
MAT.12.2.2 Çemberin açı, kiriş ve teğet özellikleri ile ilgili çıkarım yapabilme
- a)Çemberde açı, kiriş ve teğetin özelliklerine ilişkin varsayımlarda bulunur.
- b)Varsayımlarından yararlanarak çemberde açı, kiriş ve teğetin özelliklerine ilişkin örüntüleri geneller.
- c)Genellemelerini varsayımlarıyla karşılaştırır.
- ç)Elde ettiği genellemelerden önermeler sunar.
- d)Önermelerinin farklı problem durumlarındaki kullanışlılığını değerlendirir.
Kapsam sınırları
Kapsamda
- Merkez, çevre, iç, dış, teğet-kiriş açıları ve gördükleri yaylar
- Merkez açı = 2 × aynı yayı gören çevre açı
- Kirişler dörtgeninde karşılıklı açılar toplamı 180°
- Teğetler dörtgeni özellikleri ve alanı
- Çemberlerin birbirine göre durumlarından uzunluk özellikleri
MAT.12.2.3 Çemberin açı, kiriş, teğet özelliklerini ve dairenin alanını kullanarak problem çözme
- a)Çemberde açı, kiriş, teğetin özelliklerini ve dairenin alanını içeren problemlerin bileşenlerini (nicelik, şekil gibi) belirler.
- b)Problemlerde verilen bileşenler arasındaki ilişkileri belirler.
- c)Problemin bileşenlerini ve bileşenlerin aralarındaki ilişkileri uygun matematiksel temsillere dönüştürür.
- ç)Matematiksel temsillere dönüştürdüğü problemin öncüllerini ve problemde ulaşmak istediği sonucu kendi ifadeleri ile açıklar.
- d)Problemlerin çözümü için stratejiler geliştirir.
- e)Geliştirdiği stratejileri kullanarak problemi çözer .
- f)Çözümünü kontrol eder ve çözüme ulaştırmayan stratejiyi değiştirir.
- g)Problem çözme sürecini gözden geçirir.
- ğ)Çözüme ulaştıran stratejilerin hangi problemlere uyarlanabileceğine yönelik çıkarımlar yapar.
- h)Ulaştığı çıkarımları değerlendirir.
Kapsam sınırları
Kapsamda
- Çember açı/kiriş/teğet özellikleri + daire, daire dilimi alanı, yay uzunluğu problemleri; üçgen/çokgen özellikleriyle birlikte
- Fizikte dairesel hareket bağlamı
İçerik çerçevesi
- Çemberin Elemanları
- Çemberin Açı, Kiriş ve Teğet Özellikleri
- Çember ve Daire ile İlgili Problemler
Genellemeler
- Yarıçap, teğet doğrusuna teğetin çembere değme noktasında diktir
- Çapı gören çevre açının ölçüsü 90odir
- Merkezden kirişe indirilen dikme, kirişi iki eş parçaya ayırır
- Teğet çemberlerin birbirine değme noktası ve merkezleri doğrusaldır
Anahtar kavramlar
çap, çember, çevre açı, daire, daire dilimi, dairenin alanı, dış açı, iç açı, kesen, kiriş, kirişler dörtgeni, merkez açı, teğet, teğetler dörtgeni, teğet-kiriş açı, yay, yay uzunluğu % %
Ön bilgi
Öğrencilerin önceden çemberin uzunluğu ile çapı arasındaki ilişkilere yönelik çıkarımlar yapabildiği; çapı veya yarıçapı verilen bir çemberin uzunluğuyla ilgili problemler çözebildiği; çemberde açılar ve yay uzunlukları arasındaki ilişkilere, daire ve daire diliminin alanına dair çıkarım yapabildiği ve çıkarımını yaptığı bu ilişkilere dair bilgilerini farklı problem durumlarında kullanabildiği kabul edilmektedir. Bunun yanı sıra öğrencilerin çokgene, dörtgenin temel özelliklerine, üçgenin temel ve yardımcı elemanlarına ilişkin özellikler ile üçgende eşlik ve benzerliğe dair çıkarımlarda bulunabildiği; çıkarımlarına dair sonuçları farklı problem durumlarında kullanabildiği kabul edilmektedir.