İçeriğe atla
Giriş yap
OYSS Hazırlık

10. sınıf · 1. dönem 1. yazılı

Biyoloji · Senaryo 1

5 ana soru · 10 madde · 100 puan · 40 dakika

Yazılı: 3 Kasım 2026

Bu kâğıdı burada çöz

5 soru · 100 puan. Her sorudan sonra cevabını anahtarla kontrol et, puanını ver; sonunda toplamını ve zayıf konunu gör. Hesap gerekmez.

40:00
Anahtar
  1. Soru 120 puan

    Bir biyoloji kulübü, "ATP: Canlılığın Enerji Parası" başlıklı bir pano hazırlamıştır. Panodaki iki bilgi kartı aşağıda verilmiştir.

    Kart İçerik
    K ATP molekülü adenin bazı, riboz şekeri ve üç fosfat grubundan oluşur. Adenin ile riboz arasında glikozit bağı, riboz ile ilk fosfat arasında ester bağı, fosfat grupları arasında ise fosfat bağları bulunur.
    L ATP hücre içinde üretildikten sonra kanla taşınarak ihtiyaç duyan hücrelere verilir. Böylece bir hücrede fazla üretilen ATP başka hücrelerin enerji açığını kapatır. Ayrıca hücre ileride kullanmak üzere ATP'yi depolayabilir.

    1.1. L kartındaki iki hatalı bilgiyi belirleyiniz ve her birinin doğrusunu yazınız.

    1.2. ATP'nin hücrede sürekli üretilip tüketilmesine verilen adı yazınız. ADP'den ATP sentezlenmesi olayının adını, bu olayda kullanılan maddeleri ve açığa çıkan maddeyi belirtiniz.

    dubba.com.tr · 10. sınıf biyoloji · senaryo 1 · Soru 1

    Önce kâğıda çöz; sonra ölçütü ve olası cevabı burada gör, kendini puanla.
  2. Soru 220 puan

    Bir belgeselde kış uykusuna yatan bir ayı gösterilmiştir. Anlatıcı, ayının aylarca yemek yemeden ve neredeyse hiç hareket etmeden mağarada kaldığını, ilkbaharda ise oldukça zayıflamış olarak uyandığını söylemiştir. Belgeseli izleyen Tuna şöyle düşünmüştür:

    "Ayı kış boyunca hiç hareket etmiyor ve yemek yemiyor. Demek ki kış uykusunda canlıların enerjiye ihtiyacı kalmıyor."

    2.1. Tuna'nın düşüncesini sorgulayınız. Kış uykusundaki ayının enerji harcamaya devam ettiği iki yaşamsal faaliyeti yazınız ve ayının ilkbaharda zayıflamış olarak uyanmasını bu faaliyetlerin enerji kaynağıyla ilişkilendiriniz.

    2.2. Tuna'nın düşüncesini sınamak için bir araştırma sorusu yazınız. Bu soruyu yanıtlamak için kış uykusu boyunca hangi verinin ölçülebileceğini belirtiniz.

    dubba.com.tr · 10. sınıf biyoloji · senaryo 1 · Soru 2

    Önce kâğıda çöz; sonra ölçütü ve olası cevabı burada gör, kendini puanla.
  3. Soru 320 puan

    Bir öğrenci, fotosentezde kullanılan ve üretilen gazları incelemek için Priestley'in çalışmasından esinlenerek hava almayacak biçimde kapatılmış dört özdeş cam kavanozdan oluşan bir düzenek planlamıştır.

    Kavanoz İçerik Ortam
    1 Yanan mum Aydınlık
    2 Yanan mum + saksı bitkisi Aydınlık
    3 Yanan mum + saksı bitkisi Karanlık
    4 Saksı bitkisi Aydınlık

    3.1. 2. ve 3. kavanozları karşılaştıran bir deneyin bağımsız değişkenini, bağımlı değişkenini ve iki kontrol değişkenini yazınız. 2. ve 3. kavanozda mumun yanma süresine ilişkin beklentinizi gerekçesiyle belirtiniz.

    3.2. Helmont, bir söğüt fidanını tartılmış toprağa dikip yalnızca sulamış ve beş yıl sonra fidanın kütlesindeki artışın sudan kaynaklandığı sonucuna varmıştır. Helmont'un deneyinde ölçmediği ya da hesaba katmadığı, fotosentezde kullanılan maddeyi yazınız. Bu maddenin bitkinin kütle artışına katkısını fotosentez denklemiyle açıklayınız.

    dubba.com.tr · 10. sınıf biyoloji · senaryo 1 · Soru 3

    Önce kâğıda çöz; sonra ölçütü ve olası cevabı burada gör, kendini puanla.
  4. Soru 420 puan

    Bir öğrenci, farklı canlılarda ya da hücrelerde gözlenen sindirim olaylarını kartlara yazmıştır.

    Kart Olay
    A Bir amip, besin parçacığını zar uzantılarıyla sararak koful içine alır; koful lizozomla birleşir.
    B Çürüyen bir yaprağın üzerindeki mantar, enzimlerini yaprağın üzerine salgılar ve oluşan küçük molekülleri emer.
    C İnsanın akyuvar hücresi vücuda giren bir bakteriyi içine alarak parçalar.
    D Bir salyangozun sindirim kanalına salgılanan enzimler besinleri parçalar; küçük moleküller kanal duvarındaki hücrelere alınır.
    E Bir süngerin hücreleri, suyla gelen besin parçacıklarını içlerine alarak sindirir.

    4.1. Kartları hücre içi sindirim ve hücre dışı sindirim olarak sınıflandırınız. Sınıflandırmada kullandığınız ölçütü yazınız.

    4.2. Bir öğrenci, "Omurgalılarda yalnızca hücre dışı sindirim görülür." demiştir. Bu ifadeyi kartlardaki bir örnekle değerlendiriniz. Hücre dışı sindirimin, canlının büyük besinleri kullanabilmesi açısından sağladığı avantajı açıklayınız.

    dubba.com.tr · 10. sınıf biyoloji · senaryo 1 · Soru 4

    Önce kâğıda çöz; sonra ölçütü ve olası cevabı burada gör, kendini puanla.
  5. Soru 520 puan

    Bir veteriner hekim, öğrencilere bir güvercin, bir inek ve bir atın sindirim sistemleriyle ilgili şu bilgileri vermiştir.

    "Güvercinin ağzında diş yoktur; yuttuğu tohumlar önce yemek borusunun genişlemiş bir bölümünde bekler. Mide iki bölümlüdür. İnek ve at otçuldur; ikisi de selülozu sindirmek için mikroorganizmalardan yararlanır, ancak mide yapıları farklıdır."

    5.1. Güvercinde besinin geçtiği yapıları ağızdan başlayarak sırasıyla yazınız. Kursak, bezli mide ve kaslı midenin (taşlık) görevlerini belirtiniz.

    5.2. İnek ve atta selülozun sindirildiği yerleri, mide yapılarını da belirterek karşılaştırınız. İneğe özgü geviş getirme olayının sindirime katkısını açıklayınız.

    dubba.com.tr · 10. sınıf biyoloji · senaryo 1 · Soru 5

    Önce kâğıda çöz; sonra ölçütü ve olası cevabı burada gör, kendini puanla.

Ücretsiz. Bütün hâlde ve değiştirilmeden çoğaltıp öğrencilere, sınıflara, okullara ve kurslara bedelsiz dağıtabilirsin; satılamaz, başka sitede barındırılamaz, kaynak dubba.com.tr gösterilir. Telif Politikası 3. madde (yeni sekmede açılır).

Cevap ve puanlama anahtarı

Bu senaryonun anahtarı açık: her maddenin tam puan ölçütü, olası yanıtı, kısmi ve sıfır puan durumu aşağıda. Önce kâğıdı çöz, sonra aç.

Anahtarı göster: tam puan, kısmi puan, olası yanıt
Anahtar yükleniyor…
Anahtarı PDF olarak indir

Puanlama anahtarı ve örnek cevaplar Dubba’nın hazırladığı örneklerdir; resmî değerlendirme ölçütleri ODSGM ve okulun tarafından belirlenir. Yasal uyarı (yeni sekmede açılır).

Kendini puanla

Anahtardaki ölçütlere bakarak her maddeden aldığın puanı yaz ya da Tam / 0 düğmesine bas. Toplamın ve konu konu durumun hemen çıkar.

1. soru · Canlıların yaşamına devam edebilmesi için enerjinin gerekliliğini sorgulayabilme
/ 10
/ 10
2. soru · Canlıların yaşamına devam edebilmesi için enerjinin gerekliliğini sorgulayabilme
/ 10
/ 10
3. soru · Fotosentezde kullanılan ve üretilen maddelerle ilgili deney yapabilme
/ 10
/ 10
4. soru · Canlılarda sindirim çeşitlerini ve yapılarını sınıflandırabilme
/ 10
/ 10
5. soru · Canlılarda sindirim çeşitlerini ve yapılarını sınıflandırabilme
/ 10
/ 10

Toplam: 0 / 100

10. sınıf biyoloji: bütün kâğıtlar

1. dönem 2. yazılı

1. dönem 1. yazılı