Ücretsiz. Bütün hâlde ve değiştirilmeden çoğaltıp öğrencilere, sınıflara, okullara ve kurslara bedelsiz dağıtabilirsin; satılamaz, başka sitede barındırılamaz, kaynak dubba.com.tr gösterilir. Telif Politikası 3. madde (yeni sekmede açılır).
Bu testin ölçtüğü öğrenme çıktıları
Her soru Maarif öğretim programındaki bir öğrenme çıktısının belirli bir süreç bileşenini ölçer ve bir gerçek yaşam bağlamında kurulur.
MAT.9.1.1 · Gerçek sayıların üslü ve köklü gösterimleriyle yapılan işlemlere dair muhakeme yapabilme
MAT.9.1.2 · Gerçek sayı aralıklarının gösteriminde ve aralıklarla ilgili işlemlerde küme sembol ve işlemlerinden yararlanabilme
MAT.9.1.3 · Farklı sayı kümelerinin özellikleri hakkında muhakeme yapabilme
MAT.9.1.4 · Gerçek sayıların işlem özelliklerini cebirsel olarak ifade etmede analojik akıl yürütebilme
12 çözümlü soru
1.Kolay
MAT.9.1.1 · Gerçek sayıların üslü ve köklü gösterimleriyle yapılan işlemlere dair muhakeme yapabilme
Süreç bileşeni: e) Üslü ve köklü gösterimlerle ilgili matematiksel doğrulama yöntemlerini kullanır.
Bir okulun meteoroloji kulübü, okul bahçesindeki kar için şu kuralı kullanır: Kar kalınlığı 12 cm veya daha fazla ise kaygan zemin uyarısı yayımlanır; 12 cm'den az ise uyarı yayımlanmaz. Sabah ölçülen kar kalınlığı 23 cm'dir.
Sabah ölçülen kar kalınlığı sınır değeriyle karşılaştırıldığında doğru matematiksel doğrulama ve kulübün kararı aşağıdakilerden hangisidir?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Sayılar · Yaprak test 1 · Soru 1
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Sınır 12 cm, sabah ölçümü 23 cm'dir. Doğrulama: 2=4 olduğundan 23=4⋅3=4⋅3=12. Ölçüm sınıra eşittir. Kural, kalınlık 12 cm veya daha fazla ise uyarı yayımlanacağını söylediği için eşitlikte de uyarı yayımlanır. Bu doğrulama ve karar C seçeneğindedir.
2.Kolay
MAT.9.1.2 · Gerçek sayı aralıklarının gösteriminde ve aralıklarla ilgili işlemlerde küme sembol ve işlemlerinden yararlanabilme
Süreç bileşeni: a) Gerçek sayı aralıkları ve bunlarla yapılan işlemlerde kullanılan küme sembol ve işlemlerini bağlamlarındaki anlamı ile tanır.
Okul kantinindeki bazı ürünlerin fiyatları aşağıdaki tabloda verilmiştir.
Ürün
Fiyat (TL)
Su
10
Ayran
15
Sütlaç
25
Tost
40
Kantinin öğrenci menüsüne yalnızca fiyatı U={x:x∈[15,40]} kümesinde olan ürünler alınmaktadır.
Tablodaki fiyatlardan U kümesine ait olanların oluşturduğu küme aşağıdakilerden hangisidir?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Sayılar · Yaprak test 1 · Soru 2
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
U={x:x∈[15,40]} gösterimi, 15≤x≤40 koşulunu sağlayan gerçek sayıları belirtir; köşeli ayraçlar nedeniyle 15 ve 40 dahildir.
Tablodaki fiyatlar bu aralıkla karşılaştırılır:
- Su: 10∈/[15,40]
- Ayran: 15∈[15,40]
- Sütlaç: 25∈[15,40]
- Tost: 40∈[15,40]
Buna göre aranan küme {15,25,40} olur. Doğru seçenek B'dir.
3.Kolay
MAT.9.1.3 · Farklı sayı kümelerinin özellikleri hakkında muhakeme yapabilme
Süreç bileşeni: a) Doğal sayılar, tam sayılar, rasyonel sayılar ve gerçek sayılara dair temel özelliklere (sıralama, arada olma ve işlem özellikleri) ilişkin varsayımlarda bulunur.
Bir okul futbol turnuvasında dört takımın puan durumu aşağıdaki gibidir. Sıralama önce puana göre yapılır; puanlar eşitse averajı büyük olan takım üst sırada yer alır. Puanlar doğal sayı, averajlar tam sayıdır.
Takım
Puan
Averaj
Kartal
6
2
Aslan
6
−1
Şahin
4
1
Doğan
1
−2
Bu puan durumuna göre arada olma özelliğiyle ilgili aşağıdaki varsayımlardan hangisi doğrudur?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Sayılar · Yaprak test 1 · Soru 3
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Sıralama önce puana, puan eşitse büyük averaja göredir. Kartal ve Aslan 6 puandadır; 2>−1 olduğundan birinci Kartal, ikinci Aslan olur. Şahin 4 puanla üçüncü, Doğan 1 puanla dördüncüdür. Şahin'in averajı Aslan'ınkinden büyük olsa da puanı daha küçük olduğu için Şahin, Aslan'ın üstüne geçemez. Birincinin averajı 2, ikincinin averajı −1'dir.−1<0<2 olduğundan bu iki averaj arasında en az bir tam sayı vardır. Bu yüzden doğru varsayım D'dir. A: İki takımın puanı da 6'dır; eşit sayıların arasında doğal sayı yoktur. B: İkinci averaj −1, üçüncü averaj 1'dir;0 bu iki tam sayının arasındadır. C: Üçüncü averaj 1, dördüncü averaj −2'dir;−1 ve 0 arasındadır. E: Üçüncü puan 4, dördüncü puan 1'dir;2 ve 3 arasındadır.
4.Kolay
MAT.9.1.4 · Gerçek sayıların işlem özelliklerini cebirsel olarak ifade etmede analojik akıl yürütebilme
Süreç bileşeni: a) Gerçek sayıların işlem özellikleri ile bunların olası cebirsel karşılıklarını gözlemler.
Okul bahçesinde aynı genişliğe sahip iki dikdörtgen sebze yatağı, genişlikleri değişmeyecek biçimde yan yana birleştirilerek tek bir dikdörtgen yatak yapılacaktır. Birleştirme sonucunda yeni yatağın uzunluğu, iki yatağın uzunluklarının toplamına eşittir. Yatakların ölçüleri aşağıdaki tablodadır.
Yatak
Genişlik (m)
Uzunluk (m)
Domates yatağı
3
5
Biber yatağı
3
7
Bahçe sorumlusu toplam ekim alanını iki yolla hesaplamaktadır: her yatağın alanını ayrı ayrı bulup toplamak ve birleştirilmiş yatağın alanını doğrudan hesaplamak.Bu iki hesaplamanın aynı sonucu vermesi, aşağıdaki cebirsel eşitliklerden hangisinin gözlemlenmesine karşılık gelir?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Sayılar · Yaprak test 1 · Soru 4
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Tablodaki ölçülere göre her yatağın alanı, genişlik ile uzunluğun çarpımıdır. Domates yatağının alanı 3⋅5=15 m2, biber yatağının alanı 3⋅7=21 m2 dir. Ayrı ayrı hesaplanıp toplanan toplam ekim alanı 3⋅5+3⋅7=36 m2 olur. Birleştirmede genişlik 3 m olarak kalır; uzunluk 5+7 m olur. Birleştirilmiş yatağın alanı 3⋅(5+7)=3⋅12=36 m2 dir. İki hesaplama da 36 verdiğinden gözlemlenen eşitlik 3⋅5+3⋅7=3⋅(5+7) dir. Bu, E seçeneğidir. A eşitliği iki alanın toplanma sırasını değiştirir; birleştirilmiş yatak hesabını içermez. B eşitliği yalnızca 3, 5 ve 7 sayılarının toplamını yeniden gruplar; alan hesaplanmaz. C eşitliğinde ortak çarpan, paylaşılan genişlik olan 3 değil, domates yatağının uzunluğu olan 5 tir; sol taraf 5⋅3+5⋅7=50 olduğundan iki yatağın alanları toplamı değildir. D eşitliğinin iki tarafı eşit değildir: 3⋅(5+7)=36, 3⋅5+7=22.
5.Orta
MAT.9.1.1 · Gerçek sayıların üslü ve köklü gösterimleriyle yapılan işlemlere dair muhakeme yapabilme
Süreç bileşeni: b) Farklı örneklerden elde ettiği örüntüleri listeleyerek varsayımlarına yönelik genellemeler yapar.
Ela, okul dergisinin dijital fotoğraf arşivinde kare fotoğrafların dosya boyutlarını inceliyor. Program, bir kenardaki piksel sayısını köklü gösterimle, dosya boyutunu ise üslü gösterimle ve sadeleştirmeden veriyor. Ela'nın üç fotoğraf için kaydettiği değerler aşağıdaki tablodadır.
Fotoğraf
Kenar uzunluğu (piksel)
Dosya boyutu (KB)
1
216
22⋅24
2
218
23⋅25
3
220
24⋅26
Ela, bu üç örneği sadeleştirip elde ettiği örüntüyü listeleyerek kenar uzunluğu 2n piksel (n pozitif tam sayı) olan bir fotoğrafın dosya boyutuna ilişkin genellemesini oluşturacaktır. Buna göre bu genelleme aşağıdakilerden hangisidir?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Sayılar · Yaprak test 1 · Soru 5
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Dosya boyutları sadeleştirilir: 22⋅24=26, 23⋅25=28, 24⋅26=210.
Kenar uzunlukları 2n biçimine getirilir: 216=28 olduğundan n=8, 218=29 olduğundan n=9, 220=210 olduğundan n=10.
Örnekler listelenir: n=8 iken boyut 26, n=9 iken boyut 28, n=10 iken boyut 210.
Üsler karşılaştırılır: 6=2⋅8−10, 8=2⋅9−10, 10=2⋅10−10. Üç örnekte de üs 2n−10 olduğundan dosya boyutu 22n−10 KB'dir.
6.Orta
MAT.9.1.2 · Gerçek sayı aralıklarının gösteriminde ve aralıklarla ilgili işlemlerde küme sembol ve işlemlerinden yararlanabilme
Süreç bileşeni: b) Gerçek sayı aralıkları ve bunlarla yapılan işlemlerde kullanılan küme sembol ve işlemlerinden matematiksel durum veya probleme uygun olanı belirler.
Semt pazarında Selim, biberi kilogramı 20 TL'den satmaktadır. Tartı kilogram cinsinden her gerçek sayı değerini ölçebilmektedir. Tartı 4 kg ile 5 kg arasındaki değerleri (4 ve 5 dahil) hatalı gösterdiği için Selim bu miktarlarda satış yapmamaktadır.
Zeynep'in bütçesi 160 TL'dir. Bütçesini aşan miktarda satış yapılmaz; bütçesinin tamamını kullanması serbesttir. Zeynep, 6 kişilik bir yemek için kişi başına 0,5 kg biber kullanacaktır ve ihtiyacı olan miktardan daha az biber almayacaktır.
Zeynep'in satın alabileceği biber miktarlarının kilogram cinsinden kümesi aşağıdakilerden hangisine eşittir?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Sayılar · Yaprak test 1 · Soru 6
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Yemek için gereken en az miktar 6⋅0,5=3 kg'dır. Zeynep bundan daha az almayacağı için x≥3 olur ve x=3 de uygundur.
Kilogram fiyatı 20 TL, bütçe 160 TL olduğundan 20x≤160, yani x≤8 olur. Bütçenin tamamı kullanılabildiği için x=8 de uygundur.
İhtiyaç ve bütçe koşulları birlikte x∈[3,8] aralığını verir.
4 kg ile 5 kg arasındaki miktarlar uçlar dahil satılmadığı için [4,5] bu aralıktan çıkarılır. Koşullar "ve" ile bağlandığından birleşim, satılamayan miktarlar elendiğinden kesişim değil fark işlemi kullanılır.
[3,8]∖[4,5]=[3,4)∪(5,8]. Bu kümeye eşit olan ifade D seçeneğidir.
7.Orta
MAT.9.1.3 · Farklı sayı kümelerinin özellikleri hakkında muhakeme yapabilme
Süreç bileşeni: e) Elde ettiği önermeleri ispatlamak ya da çürütmek için matematiksel ispat yöntemlerini kullanır.
Bir ilçede iki mahalle arasındaki beş alternatif bisiklet etabının uzunlukları aşağıdaki tabloda verilmiştir. Bir sürücü gidişte bu etaplardan birini, dönüşte farklı bir etabı kullanır. Belediye kuralına göre gidiş-dönüş toplamı tam sayı kilometre olan seçimlere standart tam kilometre tabelası dikilir.
Proje ekibi şu önermeyi öne sürmüştür: "Uzunlukları irrasyonel sayı olan herhangi iki etabın toplamı da irrasyonel sayıdır. Bu nedenle gidiş-dönüş toplamı hiçbir seçimde tam sayı olmaz ve standart tabela gerekmez."
Etap
Uzunluk (km)
I
48
II
27
III
9−43
IV
12
V
75
Proje ekibinin önermesini çürütmeye yönelik aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Sayılar · Yaprak test 1 · Soru 7
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Uzunluklar sadeleştirilir: 48=16⋅3=43, 27=33, 12=23, 75=53. 43 irrasyonel olduğundan 9−43 de irrasyoneldir ve pozitiftir. Böylece beş uzunluk da irrasyoneldir.
I ve III toplamı: 43+(9−43)=9. Toplam tam sayıdır, yani rasyoneldir.
Önerme "herhangi iki irrasyonel etap" dediği için evrenseldir. İrrasyonel iki uzunluğun rasyonel toplamı tek bir karşıt örnektir ve önermeyi çürütür. Gidiş I, dönüş III seçiminin toplamı 9 km olduğundan belediye kuralına göre bu seçimde standart tabela gerekir.
Diğer çiftler: I+V=93=9, II+IV=53=39, I+II=73 irrasyoneldir. Önermeyi sağlayan tek bir örnek, bütün seçimler için ispat oluşturmaz.
8.Orta
MAT.9.1.4 · Gerçek sayıların işlem özelliklerini cebirsel olarak ifade etmede analojik akıl yürütebilme
Süreç bileşeni: b) Gözlemlerinden yola çıkarak gerçek sayıların işlem özellikleri ile bunların cebirsel karşılıklarını tespit eder.
Sınıf gezisinde toplanacak toplam ücreti belirleyen öğrenciler hesap makinesi kullanmaktadır. Velilerden biri, her öğrenciden ulaşım katkısı ile bilet ücretini tek seferde toplamanın, bu iki ücreti tüm öğrenciler için ayrı ayrı hesaplayıp sonra birleştirmekle aynı toplamı verip vermeyeceğini sormuştur. Kurul üyeleri bu iki girişi ve bir üyenin çarpanların yerini değiştirerek yaptığı girişi ekran kaydı olarak tabloya geçirmiştir.
Geziye 25 öğrenci katılacaktır. Her öğrenciden 18,5 TL ulaşım katkısı ve 11,5 TL bilet ücreti alınacaktır. Hesap makinesi kayıtları şöyledir:
Hesaplama yolu
Hesap makinesine girilen işlem
Sonuç (TL)
1
(18,5+11,5)×25
750
2
18,5×25+11,5×25
750
3
25×18,5+25×11,5
750
18,5 sayısı x, 11,5 sayısı y ve 25 sayısı z ile gösterilsin. 1. ve 2. hesaplama yollarının eşitliğini ifade eden cebirsel karşılık aşağıdakilerden hangisidir?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Sayılar · Yaprak test 1 · Soru 8
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
1. yol, bir öğrenciden alınacak iki ücretin toplamının öğrenci sayısıyla çarpılmasıdır: (18,5+11,5)×25. Verilen adlandırmayla bu ifade (x+y)⋅z olur.
2. yol, ulaşım katkılarının toplamı ile bilet ücretlerinin toplamının ayrı ayrı hesaplanıp toplanmasıdır: 18,5×25+11,5×25. Bu da x⋅z+y⋅z olur.
İki yolun eşitliği, ortak çarpan z nin her iki toplama da uygulanmasıdır: (x+y)⋅z=x⋅z+y⋅z. Bu, çarpmanın toplama üzerine dağılma özelliğinin gözlenen cebirsel karşılığıdır.
3. yol z⋅x+z⋅y biçimindedir; 2. yol ile arasındaki fark yalnızca çarpanların sırasıdır ve 1. ile 2. yolu açıklamaz. Sonuçların hepsinin 750 olması eşitliği doğrular; hangi cebirsel eşitliğin seçileceği işlemlerin yazılışından bulunur.
9.Zor
MAT.9.1.1 · Gerçek sayıların üslü ve köklü gösterimleriyle yapılan işlemlere dair muhakeme yapabilme
Süreç bileşeni: d) Üslü ve köklü gösterimlerle ilgili önermelerin kullanışlılığını problem durumlarında değerlendirir.
Bir okul gezisinde sınıf, bilim merkezindeki iki salonu ziyaret edecektir. Tabanları kare olan salonların taban alanları aşağıdaki tabloda verilmiştir.
Salon
Taban alanı (m²)
Sergi salonu
26⋅5
Atölye salonu
22⋅5
Öğretmen, sergi salonunun bir kenar uzunluğunun atölye salonunun bir kenar uzunluğunun kaç katı olduğunu bulmalarını istemiştir.
Bu değeri bulmak için aşağıdaki işlem yollarından hangisi hem matematiksel olarak doğrudur hem de bu problem durumunda kullanışlıdır?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Sayılar · Yaprak test 1 · Soru 9
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Salonlar kare olduğundan kenar uzunluğu, taban alanının pozitif kareköküdür. İstenen kat, kenarların oranıdır:
22⋅526⋅5=22⋅526⋅5.
Pay ve paydadaki 5 ler sadeleşir. Aynı tabanda bölmede üsler çıkarılır: 2226=26−2=24. Ayrıca 55=50=1 dir; sıfırıncı kuvvet 0 değildir.
Böylece oran 24 olur. 24=16 ve 16=4 olduğundan, ya da 24=24/2=22=4 yazılarak kat sayısı 4 bulunur.
Doğrulama: 26⋅5=320=85 ve 22⋅5=20=25 olduğundan 2585=4.
A alanların oranını (16) kenar oranı sanır. B, bölmede üslerin bölüneceği hatalı genellemeyi kullanır. C, 50=0 sanır. D, karekök yerine kare alır. Bunlar istenen kenar katını vermez. Kullanışlı ve doğru yol E dir.
10.Zor
MAT.9.1.2 · Gerçek sayı aralıklarının gösteriminde ve aralıklarla ilgili işlemlerde küme sembol ve işlemlerinden yararlanabilme
Süreç bileşeni: c) Gerçek sayı aralıkları ve bunlarla yapılan işlemlerin içerdiği küme sembol ve işlemlerini matematiksel durum veya probleme uygun şekilde kullanır.
Bir belediye, parklarında su tasarrufu için şebeke suyuyla sulamayı yalnızca iki saat aralığında planlamaktadır: sabah saat 6 ile saat 9 arasında (6 ve 9 dahil) ve akşam saat 18 ile saat 21 arasında (18 ve 21 dahil). Gün içindeki zaman, saat cinsinden bir gerçek sayı olan x ile gösterilmektedir. Buharlaşmanın arttığı dönemde aynı belediye, 8'den büyük ve 19'dan küçük saatlerde şebeke suyuyla sulamayı yasaklamıştır; yasak, planlanan aralıklarla çakışan saatleri de kapsar.
Buna göre sulama yapılabilecek x değerlerinin kümesi aşağıdakilerden hangisidir?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Sayılar · Yaprak test 1 · Soru 10
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Planlanan sulama saatleri [6,9] ile [18,21] aralıklarının birleşimidir. Yasak, x>8 ve x<19 koşulundan (8,19) aralığıdır; çakışan saatler de çıkarıldığı için aranan küme ([6,9]∪[18,21])∖(8,19) olur. [6,9]∖(8,19)=[6,8]'dir; çünkü 8∈/(8,19) iken (8,9] yasak içindedir. [18,21]∖(8,19)=[19,21]'dir; çünkü 18∈(8,19) iken 19∈/(8,19) ve 21 yasak dışındadır. Sonuç [6,8]∪[19,21]'dir.
11.Zor
MAT.9.1.3 · Farklı sayı kümelerinin özellikleri hakkında muhakeme yapabilme
Süreç bileşeni: d) Önermelerin kullanışlılığını problem durumlarında değerlendirir.
Bir terzi, perde kesiminde yalnızca tam santimetre bölmeleri olan bir şerit metre kullanmaktadır. Müşteri, perdenin boyunun 152 cm'den uzun, 153 cm'den kısa olmasını istemektedir. Terzinin yanında çalışan Elif, bu isteğin bu şerit metreyle karşılanıp karşılanamayacağına karar vermek için şu önermeleri yazmıştır:
- Önerme 1: İki farklı tam sayı arasında her zaman başka bir tam sayı vardır.
- Önerme 2: İki farklı rasyonel sayı arasında her zaman başka bir rasyonel sayı vardır.
- Önerme 3: Tam sayılar kümesi toplama işlemine göre kapalıdır.
Bu problem durumunda önermelerin kullanışlılığına ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Sayılar · Yaprak test 1 · Soru 11
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
İstenen boy x için 152<x<153 olmalıdır.
Önerme 1 yanlıştır: 152 ile 153 ardışık tam sayılardır ve aralarında başka tam sayı yoktur. Bu nedenle istenen boylardan hiçbiri tam santimetre değildir.
Önerme 2 doğrudur ve bu problemde işe yarar: Örneğin 2152+153=152,5 rasyonel bir sayıdır ve 152<152,5<153 olur. Demek ki isteği karşılayan boylar vardır, ancak bunlar tam santimetre değildir. Yalnızca tam santimetre bölmeleri olan şerit metreyle bu boylar ölçülemez; milimetre bölmeli gibi daha küçük bölmeli bir ölçü aracı gerekir.
Önerme 3 doğrudur, ancak 152 ile 153 arasında bir boy bulup bulamayacağımız sorusuna katkı sağlamaz; bu problemde kullanışlı değildir.
Doğru değerlendirme C seçeneğidir.
12.Zor
MAT.9.1.4 · Gerçek sayıların işlem özelliklerini cebirsel olarak ifade etmede analojik akıl yürütebilme
Süreç bileşeni: c) Tespit ettiği özelliklerden çıkarımlar yapar.
Bir okulun giriş cephesinde, yükseklikleri eşit iki dikdörtgen cam açıklık yan yana yerleştirilmiştir. Soldaki açıklığın sağ kenarı ile sağdaki açıklığın sol kenarı çakışıktır. Çakışık kenara metal doğrama yapılmayacaktır. Doğrama yalnızca dış sınırdadır: alt kenar, üst kenar, en soldaki düşey kenar ve en sağdaki düşey kenar.
Soldaki açıklığın genişliği a=32 m, yüksekliği b=22 m'dir. Sağdaki açıklığın genişliği c=2 m, yüksekliği yine b dir.
Öğrenciler şu tespitleri yapmıştır:
- Soldaki çevrede 2(a+b)=2a+2b, sağdaki çevrede 2(b+c)=2b+2c eşitliği vardır; bunlar çarpmanın toplama üzerine dağılma özelliği ile ilgilidir.
- İki çevrenin toplamında çakışık kenar uzunluğu b iki kez yer alır; bu kenar dış sınırda yoktur.
- Toplamanın değişme özelliği nedeniyle a+c=c+a eşitliği alt ve üst kenar uzunluğunu değiştirmez.Bu tespitlerden hareketle, dış sınırdaki doğrama uzunluğuna ilişkin aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Sayılar · Yaprak test 1 · Soru 12
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Soldaki çevre 2(a+b)=2(32+22)=2(52)=102 m, sağdaki çevre 2(b+c)=2(22+2)=2(32)=62 m'dir. Çevreler toplamı 102+62=162 m olur; dağılma ile 2a+4b+2c=62+82+22=162 m doğrulanır.
Çakışık kenar bu toplamda iki kez sayılmıştır ve dış sınırda hiç yer almaz. Bu nedenle b=22 m iki kez çıkarılır: 162−2⋅22=162−42=122 m.
Aynı sonuç, değişme ve dağılma ile şöyle yazılır: 2(a+b)+2(b+c)−2b=2a+2b+2c=2(a+b+c). Burada a+b+c=32+22+2=62 olduğundan 2(a+b+c)=122 m'dir.
Dış sınırın kendisi de aynı değeri verir: alt ve üst a+c=42 m, iki düşey kenar 2b=42 m, toplam 82+42=122 m. Dolayısıyla doğru çıkarım D'dir.