Ücretsiz. Bütün hâlde ve değiştirilmeden çoğaltıp öğrencilere, sınıflara, okullara ve kurslara bedelsiz dağıtabilirsin; satılamaz, başka sitede barındırılamaz, kaynak dubba.com.tr gösterilir. Telif Politikası 3. madde (yeni sekmede açılır).
Bu testin ölçtüğü öğrenme çıktıları
Her soru Maarif öğretim programındaki bir öğrenme çıktısının belirli bir süreç bileşenini ölçer ve bir gerçek yaşam bağlamında kurulur.
MAT.9.7.1 · Olayların olasılığını gözleme dayalı tahmin edebilme
MAT.9.7.2 · Olayların olasılığına ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme
12 çözümlü soru
1.Kolay
MAT.9.7.1 · Olayların olasılığını gözleme dayalı tahmin edebilme
Süreç bileşeni: c) Çıkarımlardan hareketle yargıda bulunur.
Okulun tarım atölyesinde öğrenciler, aynı paketten aldıkları fasulye tohumlarının çimlenmesini incelemek için bir deney yapmıştır. Deney, farklı sayılarda tohum ekilerek tekrarlanmış; çimlenen tohum sayıları ve göreli sıklıklar aşağıdaki tabloya kaydedilmiştir.
Ekilen tohum sayısı
Çimlenen tohum sayısı
Göreli sıklık
25
15
0,60
50
35
0,70
100
78
0,78
200
160
0,80
Bu verilere göre bir fasulye tohumunun çimlenme olasılığına ilişkin en uygun yargı aşağıdakilerden hangisidir?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Veriden Olasılığa · Yaprak test 1 · Soru 1
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Tablodaki göreli sıklıklar, deneme sayısı 25, 50, 100 ve 200 iken sırasıyla 0,60; 0,70; 0,78 ve 0,80'dir. Deneme sayısı arttıkça göreli sıklık artmaya devam etmek yerine 0,80 değerine yaklaşmaktadır. Bu çıkarıma dayanarak çimlenme olasılığının en uygun tahmini yaklaşık 0,80 kabul edilir. Az sayıdaki denemenin sonucu, göreli sıklıkların ortalaması ya da son değerin tümleyeni bu yargıyı desteklemez. Doğru cevap B'dir.
2.Kolay
MAT.9.7.1 · Olayların olasılığını gözleme dayalı tahmin edebilme
Süreç bileşeni: b) Deneye ait tekrar sayısı ile deneyin çıktılarının göreli sıklıklarının ilişkisine yönelik çıkarım yapar.
Ela, matematik dersinde üç eş parçaya ayrılmış bir çark hazırlamıştır. Çarkın parçaları kırmızı, mavi ve sarı renktedir. Ela çarkı farklı sayılarda çevirerek her rengin göreli sıklığını aşağıdaki tabloda göstermiştir.
Tekrar sayısı
Kırmızı
Mavi
Sarı
25
0,48
0,32
0,20
100
0,40
0,33
0,27
400
0,35
0,33
0,32
Bu verilere göre tekrar sayısı ile çıktıların göreli sıklıkları arasındaki ilişkiye yönelik aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Veriden Olasılığa · Yaprak test 1 · Soru 2
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
25 tekrarda göreli sıklıklar 0,48, 0,32 ve 0,20 olup birbirinden belirgin biçimde uzaktır. 400 tekrarda ise değerler 0,35, 0,33 ve 0,32 olmuş, aralık 0,28'den0,03'e inmiştir. Yani tekrar sayısı arttıkça göreli sıklıklar birbirine yaklaşmıştır. Bu çıkarım D seçeneğidir.
A: Kırmızının göreli sıklığı 0,48'den0,35'e düşmüştür; artmamıştır.
B: 100 tekrarda en küçük göreli sıklık 0,27 ile sarı renge aittir.
C: 25 tekrarda mavi ile sarı farkı 0,32−0,20=0,12; 400 tekrarda 0,33−0,32=0,01'dir.0,12, 0,01'den küçük değildir.
E: Sarının göreli sıklığı 0,20→0,27→0,32 şeklinde artmıştır.
3.Kolay
MAT.9.7.2 · Olayların olasılığına ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme
Süreç bileşeni: a) Olayların olasılığını teorik olarak incelemeye/hesaplamaya yönelik tüm olası durumları farklı gösterimler (sistematik liste, tablo, ağaç şeması gibi) ile gözlemler.
Matematik dersindeki bir grup çalışmasında Ece, hilesiz bir madenî parayı art arda üç kez havaya atma deneyini inceliyor. Her atışta üste gelen yüzü yazı (Y) veya tura (T) olarak kaydediyor. Çıktıları 1. atış, 2. atış ve 3. atış sırasıyla yan yana yazarak şu sistematik listeyi oluşturmuştur: YYY, YYT, YTY, TYY, TYT, TTY, TTT.
Bu deneyin olası tüm çıktıları dikkate alındığında, Ece'nin listesinde eksik olan çıktı aşağıdakilerden hangisidir?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Veriden Olasılığa · Yaprak test 1 · Soru 3
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Her atışın iki sonucu (Y veya T) olduğundan olası tüm çıktılar 2×2×2=8 tanedir. Atış sırası önemli olduğu için sistematik liste şöyledir: YYY, YYT, YTY, YTT, TYY, TYT, TTY, TTT. Ece'nin listesinde YYY, YYT, YTY, TYY, TYT, TTY ve TTT vardır. Bu listeyle karşılaştırıldığında eksik olan tek çıktı YTT'dir (1. atış yazı, 2. ve 3. atış tura). YTT ile TTY, yazı ve tura sayıları aynı olsa da atış sırası farklı olduğu için ayrı çıktılardır.
4.Kolay
MAT.9.7.2 · Olayların olasılığına ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme
Süreç bileşeni: b) Olayların olasılığını teorik olarak incelemeye/hesaplamaya yönelik matematiksel ilişkilere ulaşır.
Kodlama ve robotik kulübünde, robotun rastgele yükleyeceği 10 eş olasılıklı komut kartı hazırlanmıştır. Bu kartların 4'ünde sola dön komutu vardır. Engel algıla komutu ise sola dön komutu bulunan 1 kartta ve başka 2 kartta olmak üzere toplam 3 kartta bulunmaktadır.
Buna göre, rastgele yüklenen bir kartın sola dön veya engel algıla komutlarından en az birini içerme olasılığı kaçtır?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Veriden Olasılığa · Yaprak test 1 · Soru 4
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Sola dön komutunun bulunması olayı A, engel algıla komutunun bulunması olayı B olsun. Kartlar eş olasılıklıdır ve n(S)=10, n(A)=4, n(B)=3, n(A∩B)=1 olur. Ortak kart bulunduğu için A ve B ayrık değildir. Bu nedenle P(A∪B)=P(A)+P(B)−P(A∩B) ilişkisi kullanılır: P(A∪B)=104+103−101=106=53.
5.Orta
MAT.9.7.1 · Olayların olasılığını gözleme dayalı tahmin edebilme
Süreç bileşeni: b) Deneye ait tekrar sayısı ile deneyin çıktılarının göreli sıklıklarının ilişkisine yönelik çıkarım yapar.
Bir okulun ulaşım projesi kapsamında öğrenciler, bir otobüs durağında gelen otobüslerin tarifeye göre zamanında gelip gelmediğini gözlemlemiştir. Grupların kayıtları birleştirilerek deneme sayısı artırılmış ve aşağıdaki sıklık tablosu elde edilmiştir.
Deneme sayısı
Zamanında gelen otobüs sayısı
25
12
50
28
100
58
200
120
400
240
800
480
Deneme sayısı ile otobüsün zamanında gelmesi olayının göreli sıklığı arasındaki ilişki için aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Veriden Olasılığa · Yaprak test 1 · Soru 5
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Göreli sıklık, istenen çıktı sayısının deneme sayısına bölünmesiyle bulunur.
- 25 denemede: 2512=0,48
- 50 denemede: 5028=0,56
- 100 denemede: 10058=0,58
- 200 denemede: 200120=0,60
- 400 denemede: 400240=0,60
- 800 denemede: 800480=0,60
Küçük deneme sayılarında göreli sıklık 0,48; 0,56; 0,58 olarak değişmektedir. Deneme sayısı 200 ve üzerine çıktığında ise değer 0,60 olarak kalmaktadır. Ardışık göreli sıklıklar arasındaki farklar 0,08; 0,02; 0,02; 0; 0 biçiminde küçülür. Buna göre deneme sayısı arttıkça göreli sıklık 0,60 değerine yaklaşıp kararlılaşır.
6.Orta
MAT.9.7.1 · Olayların olasılığını gözleme dayalı tahmin edebilme
Süreç bileşeni: c) Çıkarımlardan hareketle yargıda bulunur.
9. sınıf öğrencileri, matematik dersindeki araştırma ödevi için eş dört parçaya ayrılmış bir çark kullanmaktadır. Parçalardan yalnızca biri kırmızıdır. Üç grup, çarkı birbirinden bağımsız olarak çevirmiş ve kırmızı gelme sayılarını aşağıdaki tabloya kaydetmiştir.
Deneme sayısı
Kırmızı gelme sayısı
25
12
100
28
200
52
Bu verilere göre kırmızı gelme olasılığına ilişkin aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Veriden Olasılığa · Yaprak test 1 · Soru 6
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Çark eş dört parçaya ayrıldığı ve yalnız biri kırmızı olduğu için kırmızı gelmenin teorik olasılığı P(kırmızı)=41=0,25'tir.
Göreli sıklık, kırmızı gelme sayısının deneme sayısına bölümüdür.
25 deneme: 2512=0,48100 deneme: 10028=0,28200 deneme: 20052=0,26
Bu değerlerin 0,25'e uzaklıkları sırasıyla 0,23, 0,03 ve 0,01'dir. Deneme sayısı arttıkça göreli sıklık 0,25'e yaklaşmaktadır. Dolayısıyla 0,48'lik sonuç, az sayıda denemeye dayandığı için güvenilir bir olasılık tahmini değildir; 0,26 değeri beklenen değere daha yakındır. Bu yargı A seçeneğindedir.
7.Orta
MAT.9.7.2 · Olayların olasılığına ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme
Süreç bileşeni: a) Olayların olasılığını teorik olarak incelemeye/hesaplamaya yönelik tüm olası durumları farklı gösterimler (sistematik liste, tablo, ağaç şeması gibi) ile gözlemler.
Okul şenliğindeki matematik standında, her biri 1'den 6'ya kadar numaralandırılmış ve altı eşit bölmeye ayrılmış iki hilesiz çark aynı anda çevriliyor. Birinci çarkın gösterdiği sayı a, ikinci çarkın gösterdiği sayı b olmak üzere her (a,b) ikilisi bir çıktı kabul ediliyor; (1,2) ile (2,1) farklı çıktılardır. Stantta incelenen olay şudur: "a çift sayıdır veya b asal sayıdır."
Tüm olası çıktılar bir tablo ile listelendiğinde, bu olaya ait çıktı sayısı kaçtır?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Veriden Olasılığa · Yaprak test 1 · Soru 7
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Çarklar ayırt edilebilir ve her birinde 6 eşit olası sonuç vardır. Satırları a, sütunları b olan tabloyla tüm çıktılar listelenirse örnek uzayda 6×6=36 çıktı bulunur.
1'den 6'ya kadar çift sayılar 2,4,6; asal sayılar 2,3,5'tir.1 asal değildir.
Tabloda a çift olan hücreler: 3×6=18. b asal olan hücreler: 6×3=18. Hem a çift hem b asal olan ortak hücreler: 3×3=9.
Olay "veya" ile kurulduğundan bu iki grup ayrık değildir; ortak 9 çıktı bir kez sayılır: 18+18−9=27.
Kontrol (tümleyen): Olayın olmadığı durumlar, a tek ve b asal olmayan hücrelerdir. Tek sayılar 1,3,5; asal olmayanlar 1,4,6 olduğundan bu hücreler 3×3=9 tanedir. 36−9=27.
8.Orta
MAT.9.7.2 · Olayların olasılığına ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme
Süreç bileşeni: a) Olayların olasılığını teorik olarak incelemeye/hesaplamaya yönelik tüm olası durumları farklı gösterimler (sistematik liste, tablo, ağaç şeması gibi) ile gözlemler.
Okul gazetesinin fotoğraf ekibi, çekilen her fotoğraf için bir uygulamada iki seçim yapmaktadır. Uygulama; Sıcak, Soğuk ve Doğal filtrelerinden birini, JPEG ve PNG biçimlerinden birini eşit olasılıkla ve birbirinden bağımsız olarak belirler. Dosya boyutu, tablodaki temel boyuta göre hesaplanır. Biçim PNG ise temel boyuta 3 MB eklenir; biçim JPEG ise ekleme yapılmaz.
Filtre
Temel boyut (MB)
Sıcak
2
Soğuk
6
Doğal
4
Tüm olası çıktılar bir tablo, sistematik liste veya ağaç şemasıyla belirlendiğinde, bir fotoğrafın dosya boyutunun en az 5 MB olması veya filtrenin Doğal olması olasılığı kaçtır?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Veriden Olasılığa · Yaprak test 1 · Soru 8
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Deney iki aşamalıdır: 3 filtre ve 2 biçim. Çıktılar eş olasılıklıdır; örnek uzayda 3⋅2=6 çıktı vardır. PNG seçilince temel boyuta 3 MB eklendiği için tüm çıktılar şöyle listelenir:
Filtre
Biçim
Dosya boyutu (MB)
Sıcak
JPEG
2
Sıcak
PNG
5
Soğuk
JPEG
6
Soğuk
PNG
9
Doğal
JPEG
4
Doğal
PNG
7
Dosya boyutu en az 5 MB olan çıktılar: (Sıcak, PNG), (Soğuk, JPEG), (Soğuk, PNG), (Doğal, PNG). Bunlar 4 tanedir.
Filtre Doğal olan çıktılar: (Doğal, JPEG), (Doğal, PNG). Bunlar 2 tanedir.
Bu iki durumun ortak çıktısı yalnızca (Doğal, PNG) olduğundan olaylar ayrık değildir.
"Veya" ile istenen birleşimde ortak çıktı bir kez sayılır: 4+2−1=5 çıktı.
Listede bu birleşimin dışında yalnızca (Sıcak, JPEG) kalır.
Olasılık 65 bulunur.
9.Zor
MAT.9.7.1 · Olayların olasılığını gözleme dayalı tahmin edebilme
Süreç bileşeni: a) Olayların olasılığını deney yoluyla veri toplayarak istenen olayların göreli sıklıklarıyla ilişkilendirir.
9. sınıf öğrencileri, matematik dersindeki proje ödevi için hilesiz iki sayı küpünü aynı anda 120 kez atmış ve küplerin üst yüzeylerine gelen sayıların toplamını kaydetmiştir. Elde edilen sıklık tablosu aşağıdadır.
Toplam
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
Sıklık
3
7
14
11
14
16
20
10
13
8
4
Bu verilere göre, toplamın 3'ün katı olması veya toplamın asal sayı olması olayının göreli sıklığı kaçtır?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Veriden Olasılığa · Yaprak test 1 · Soru 9
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Toplamı 2 ile 12 arasında olan değerlerden 3'ün katları 3, 6, 9 ve 12; asal olanlar 2, 3, 5, 7 ve 11'dir. Burada 2 asaldır, 9 asal değildir. 4, 8 ve 10 ise ne 3'ün katıdır ne de asaldır.
İfade birleşim belirttiği için hem asal hem 3'ün katı olan toplam 3 yalnızca bir kez alınır. İstenen toplamlar: 2, 3, 5, 6, 7, 9, 11 ve 12.
Sıklıklar toplanır: 3+7+11+14+16+10+8+4=73. Deney 120 kez tekrarlandığından göreli sıklık 12073 olur.
Kontrol: olayın dışında kalan toplamlar 4, 8 ve 10 olup sıklıkları 14+20+13=47'dir.120−47=73 aynı sonucu verir.
10.Zor
MAT.9.7.1 · Olayların olasılığını gözleme dayalı tahmin edebilme
Süreç bileşeni: c) Çıkarımlardan hareketle yargıda bulunur.
9. sınıf matematik dersinde bir öğrenci grubu, mavi ve turuncu olmak üzere eş iki parçaya ayrılmış hilesiz bir çarkı çevirerek ibrenin mavi bölgede durması olayının olasılığını tahmin etmektedir. Çark eş parçalı olduğundan bu olayın teorik olasılığı 21'dir. Grup çarkı önce toplam 25, 50, 100, 150 ve 200 kez çevirmiş; tekrar sayısı yetersiz kalınca aynı çarkın simülasyonunu 500 ve 1500 kez çalıştırmıştır. Sonuçlar tablodadır.
Toplam tekrar sayısı
Mavi gelme sayısı
Göreli sıklık
25
16
0,640
50
22
0,440
100
54
0,540
150
66
0,440
200
96
0,480
500
246
0,492
1500
756
0,504
Bu verilere dayanarak aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılır?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Veriden Olasılığa · Yaprak test 1 · Soru 10
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Çark iki eş parçaya ayrıldığı için mavi gelme olayının teorik olasılığı P(M)=21=0,5'tir. Yargıya varmak için her göreli sıklığın 0,5'e uzaklığı bulunur.
- 25 tekrar: ∣0,640−0,5∣=0,140
- 50 tekrar: ∣0,440−0,5∣=0,060
- 100 tekrar: ∣0,540−0,5∣=0,040
- 150 tekrar: ∣0,440−0,5∣=0,060
- 200 tekrar: ∣0,480−0,5∣=0,020
- 500 tekrar: ∣0,492−0,5∣=0,008
- 1500 tekrar: ∣0,504−0,5∣=0,004100 tekrardan 150 tekrara uzaklık 0,040'tan0,060'a çıkmıştır. Dolayısıyla göreli sıklık her tekrar artışında 0,5'e yaklaşmak zorunda değildir; tek bir ara sapmadan "tekrar arttıkça uzaklaşır" genellemesi yapılamaz.
Uzaklıklar karşılaştırıldığında en küçük iki değer 0,004 ve 0,008'dir. Bunlar sırasıyla 1500 ve 500 tekrarlara aittir. En büyük tekrarlarda göreli sıklık 0,5'e en çok yaklaşmıştır. 1500 tekrardaki 0,504 değeri 0,5'in biraz üzerinde olsa da fark yalnızca 0,004'tür; eş parçalı çark için bu sapma, olasılığın 1/2'den büyük olduğu ya da çarkın hileli olduğu anlamına gelmez.
Bu nedenle doğru yargı şudur: Ara bir artışta uzaklaşma görülebilir; yine de olasılık, büyük tekrarlı sonuçlara dayanarak yaklaşık 21 alınmalıdır.
11.Zor
MAT.9.7.2 · Olayların olasılığına ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme
Süreç bileşeni: c) Olayların deney yoluyla hesaplanan/elde edilen olasılık değerinin teorik olasılık ile hesaplanan değeri arasındaki ilişkiye yönelik genelleme yapar.
9. sınıf öğrencileri, matematik dersindeki bir çalışmada hilesiz iki zar atıldığında üst yüzlere gelen sayıların toplamının 7 olması olayını incelemektedir. Olası tüm çıktıları tablo ile listeleyen öğrenciler, bu 36 çıktının eş olasılıklı olduğunu görerek olayın teorik olasılığını P(A)=61 bulur. Sınıfta yapılan denemeler yeterli olmadığından simülasyonla deneme sayısı artırılır ve toplamı 7 olan denemeler şöyle kaydedilir:
Deneme sayısı
Toplamı 7 olan deneme sayısı
30
8
120
18
240
32
1200
196
6000
1002
Tablodaki her deneme sayısı için göreli sıklık hesaplanıp bulunan değerin P(A) değerinden mutlak farkı incelendiğinde aşağıdaki genellemelerden hangisi doğrudur?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Veriden Olasılığa · Yaprak test 1 · Soru 11
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Teorik olasılık P(A)=61 olarak verilmiştir. Deneysel olasılık göreli sıklıktır; incelenen mutlak fark go¨reli sıklık−61 değeridir.
- n=30: 308=154 ve 154−61=101
- n=120: 12018=203 ve 203−61=601
- n=240: 24032=152 ve 152−61=301
- n=1200: 1200196=30049 ve 30049−61=3001
- n=6000: 60001002=1000167 ve 1000167−61=30001301>601 olduğundan 120 denemeden 240 denemeye geçildiğinde mutlak fark büyümüştür. Buna karşılık farklar sırasıyla 101, 601, 301, 3001 ve 30001 biçimindedir. Deneme sayısı 6000'e çıktığında fark 30001 ile 0'a oldukça yaklaşmıştır. Dolayısıyla ara bir adımda büyüme görülse bile deneme sayısı yeterince arttığında deneysel olasılık teorik olasılığa yaklaşır. Bu yargı C seçeneğindedir.
A'daki ilk yargı yanlıştır; fark her adımda küçülmemiştir. B yanlıştır çünkü 30001=0 olup 6000 denemede fark sıfır değildir. D yanlıştır; en küçük mutlak fark 240 denemede değil 6000 denemededir ve deneme sayısı artınca fark yeniden büyümemiştir. E yanlıştır; istenen çıktı sayısının büyük olması deneysel olasılığın büyük veya teorik değerden uzak olması demek değildir. 6000 denemedeki göreli sıklık, teorik olasılığa en yakın değerdir.
12.Zor
MAT.9.7.2 · Olayların olasılığına ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme
Süreç bileşeni: b) Olayların olasılığını teorik olarak incelemeye/hesaplamaya yönelik matematiksel ilişkilere ulaşır.
Semt pazarındaki bir kuruyemiş tezgâhında 100 TL ve üzeri alışveriş yapan her müşteriye hilesiz iki sayı küpü aynı anda attırılmaktadır. Üst yüzlere gelen sayılara göre şu kuponlar verilmektedir:
- Fıstık kuponu: Her iki sayı da çifttir.
- Fındık kuponu: İki sayının toplamı 8'dir.
İki koşul da aynı anda sağlanırsa müşteri her iki kuponu birden almaktadır. En az bir kupon alan müşteri ek indirim kazanmaktadır.
Buna göre bu alışverişi yapan bir müşterinin ek indirim kazanma olasılığı kaçtır?
dubba.com.tr · 9. sınıf matematik · Veriden Olasılığa · Yaprak test 1 · Soru 12
Bir şık seç; doğru mu hemen gör, çözüm açılsın.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Hilesiz iki sayı küpünde çıktılar sıralı ikilidir ve örnek uzayda 6⋅6=36 eş olasılıklı çıktı vardır.
A: her iki sayının çift olması, B: sayıların toplamının 8 olması olsun. Ek indirim A∪B olayıdır.
Çift yüzler 2,4,6 olduğundan n(A)=3⋅3=9 ve P(A)=369.
Toplamı 8 olan çıktılar (2,6), (3,5), (4,4), (5,3), (6,2) olduğundan n(B)=5 ve P(B)=365.
Hem iki sayı da çift hem toplamı 8 olan çıktılar (2,6), (4,4), (6,2) olduğundan n(A∩B)=3 ve P(A∩B)=363.
Kesişim boş değildir; olaylar ayrık değildir. Bu nedenle P(A∪B)=P(A)+P(B) kullanılamaz. Ayrık olmayan olaylarda geçerli ilişki
P(A∪B)=P(A)+P(B)−P(A∩B)
şeklindedir:
P(A∪B)=369+365−363=3611.
Birleşim doğrudan sayılırsa da 9+(5−3)=11 çıktı bulunur; oran yine 3611 olur.