9. sınıfta aynı adı taşıyan ünite nüfus üzerineydi: nüfusun tarihsel değişimi, dağılışı, göç, demografik dönüşüm, nüfus piramitleri ve nüfus politikaları. 10. sınıf Maarif kitabında Beşerî Sistemler ve Süreçler yerleşmelere odaklanıyor ve iki alt başlıktan oluşuyor: yerleşmelerin kuruluşu ve gelişimi, yerleşmelerin fonksiyonları. Yani bu yıl soru 'insanlar nerede ve ne kadar yaşıyor' değil, 'insanlar yaşadıkları yeri neden orada kurdu ve o yer neyle ayakta duruyor' sorusudur.
İlk alt başlık yerleşmenin tarihsel serüveniyle açılıyor. Avcı ve toplayıcı insan Paleolitik Çağ'da mağara ve kaya oyuklarını barınak olarak kullanır; Neolitik Çağ'da tarım ve hayvancılığa geçince yerleşik hayat başlar ve iklimi elverişli, suyu bol, toprağı verimli yerler seçilir. Maden işlemenin yaygınlaşmasıyla maden ve odun kaynaklarının yakınları, ürün fazlası ve takasla birlikte ticaret yolları ile limanlar yeni yerleşme alanları olur. Devletlerin kurulmasıyla yönetim merkezleri, Sanayi Devrimi ile fabrikaların çevresinde hızla büyüyen şehirler, kırdan kente göçle de metropoller ortaya çıkar.
Kitap yerleşme yeri seçimini ve gelişimini etkileyen faktörleri iki grupta topluyor. Doğal faktörler iklim, topoğrafya (yükselti, eğim, bakı, dağların uzanışı), su kaynakları, toprak yapısı, kara ve denizlerin dağılışı ile bitki örtüsüdür. Beşerî faktörler ise ekonomik faaliyetler, ulaşım olanakları, göçler ve bilim ile teknolojideki gelişmelerdir; örneğin deniz dolgusuyla kazanılan alanlara yeni yerleşmeler kurulabilmesi teknolojinin doğal sınırı aşmasına örnektir. Ardından yerleşme tipleri geliyor: kır yerleşmeleri (kasaba, köy ve köy altı yerleşmeleri) ile şehirler. Köy altı yerleşmelerinden mahalle ve mezra yıl boyu, yayla, oba ve kom ise yılın belli dönemlerinde kullanılır. Şehirler nüfus büyüklüğüne göre küçük, orta, büyük şehir ve metropol olarak sınıflandırılır.
Türkiye bölümünde yerleşme yoğunluğunun batıdan doğuya ve kıyıdan iç kesimlere doğru genel olarak azaldığı, engebeli ve genç arazi yapısının kısa mesafelerde yerleşme olanaklarını değiştirdiği anlatılıyor. Türkiye'deki ilk yerleşmeler mağara yerleşmeleri, höyükler (Çatalhöyük, Alacahöyük, Aşıklıhöyük, Arslantepe, Kültepe gibi) ve tapınak alanı Göbeklitepe üzerinden işleniyor. Salda Gölü etkinliği ise hassas bir doğal alanın çevresinde yerleşme ve turizm baskısının nasıl koruma kararlarıyla sınırlandırıldığını gösteriyor. İkinci alt başlıkta yerleşmeler on fonksiyona göre sınıflandırılıyor: tarım, madencilik, sanayi, ticaret, yönetim, sağlık, ulaşım, turizm, eğitim ve kültür, askerî. Yönetim fonksiyonu içinde merkezî yönetim (başkent ve taşra teşkilatı olarak il ve ilçe) ile yerel yönetim (il özel idaresi, belediye, köy) ayrımı da yer alıyor.