Belli bir kurala göre sıralanmış sayılara dizi denir; n sıfırdan farklı bir doğal sayı olmak üzere n. terim aₙ ile, dizinin tamamı (aₙ) ile gösterilir. Ardışık iki terimin farkı sabitse dizi aritmetik dizidir ve bu sabite ortak fark denir: aₙ₊₁ − aₙ = d. Her terim bir öncekine d eklenerek bulunduğundan a₂ = a₁ + d, a₃ = a₁ + 2d olur ve genel terim aₙ = a₁ + (n − 1)·d biçimini alır. Örnek: bir amfide ilk sırada 5 koltuk var ve her sırada bir öncekinden 3 koltuk fazla bulunuyor. O hâlde aₙ = 5 + (n − 1)·3 = 3n + 2 ve onuncu sırada a₁₀ = 32 koltuk vardır. Genel terimin n'ye göre doğrusal olması, aritmetik dizinin doğrusal değişimle akraba olduğunu gösterir.
Terimleri sıfırdan farklı bir dizide ardışık iki terimin oranı sabitse dizi geometrik dizidir; bu sabite ortak oran (çarpan) denir: aₙ₊₁ / aₙ = r. Her adımda r ile çarpıldığı için aₙ = a₁·rⁿ⁻¹ olur. 3, 6, 12, 24, … dizisinde r = 2 ve a₇ = 3·2⁶ = 192'dir. Geometrik dizinin genel terimi üstel bir ifadedir; bu yüzden geometrik dizi, üstel değişimin pozitif tam sayılardaki görüntüsüdür. Bir örüntünün türüne karar verirken ardışık farkları ve ardışık oranları ayrı ayrı hesapla. 2, 5, 10, 17, … dizisinde farklar 3, 5, 7 olduğu ve oranlar da sabit olmadığı için bu dizi ne aritmetik ne de geometriktir.
Aritmetik dizinin ilk n teriminin toplamı Sₙ ile gösterilir. Toplamı bir kez baştan sona, bir kez sondan başa yazıp alt alta topladığında her sütunda a₁ + aₙ elde edersin; n sütun olduğu için 2Sₙ = n·(a₁ + aₙ), yani Sₙ = n·(a₁ + aₙ)/2 olur. Bu, ilk n terimin toplamının ilk ve son terimin toplamı ile terim sayısının yarısının çarpımına eşit olduğu önermesinin cebirsel ispatıdır. Görsel doğrulamada merdiven biçimli bir nokta şeklini ters çevirip yanına koyarsın; ortaya n satırlı bir dikdörtgen çıkar ve bu dikdörtgen toplamın iki katını gösterir. Örnek: Elif ilk ay 200 TL biriktirip her ay bir öncekinden 50 TL fazla ayırırsa 12. ayda a₁₂ = 200 + 11·50 = 750 TL ayırır ve bir yılda S₁₂ = 12·(200 + 750)/2 = 5700 TL biriktirir.
Geometrik dizide Sₙ = a₁ + a₁r + … + a₁rⁿ⁻¹ toplamını r ile çarpınca r·Sₙ = a₁r + … + a₁rⁿ elde edilir. İki eşitliği taraf tarafa çıkardığında ortadaki terimler gider: Sₙ − r·Sₙ = a₁ − a₁rⁿ. Buradan r ≠ 1 için Sₙ = a₁·(1 − rⁿ)/(1 − r) bulunur; r = 1 ise bütün terimler eşittir ve Sₙ = n·a₁ olur. 3, 6, 12, … dizisinde S₅ = 3·(1 − 2⁵)/(1 − 2) = 93'tür ve bunu 3 + 6 + 12 + 24 + 48 toplamıyla kontrol edebilirsin. Sıçrayan top problemi bu formülü bağlama taşır. 27 m yükseklikten bırakılan bir top her çarpmadan sonra önceki yüksekliğin 2/3'ü kadar yükselsin. Sıçramalar 18, 12, 8 metredir; top yere dördüncü kez değene kadar 27 + 2·(18 + 12 + 8) = 103 m yol alır, çünkü her sıçramada aynı yolu bir çıkar bir iner.
Dizi, tanım kümesi pozitif tam sayılar olan bir fonksiyondur: aₙ = f(n). f(x) = 1/x fonksiyonunun x = 1, 2, 3, … için aldığı değerler (1/n) dizisinin terimleridir; ama f(3/2) = 2/3 değeri hiçbir terime karşılık gelmez, çünkü 3/2 pozitif tam sayı değildir. Her n için aₙ₊₁ > aₙ ise dizi monoton artan, aₙ₊₁ < aₙ ise monoton azalandır. f(x) = x² − 2x + 5 fonksiyonu gerçek sayılarda ne artan ne azalandır; oysa aₙ = n² − 2n + 5 dizisi 4, 5, 8, 13, … diye ilerler ve monoton artandır, çünkü aₙ₊₁ − aₙ = 2n − 1 her n ≥ 1 için pozitiftir. aₙ = (n − 3)² dizisi ise 4, 1, 0, 1, 4, … olduğundan monoton değildir.