İçeriğe atla
YeniMaarif uyumlu matematik testleriHemen çöz
OYSS Hazırlık · 9. sınıf · 1. dönem 2. yazılı

9. sınıf kimya 1. dönem 2. yazılı senaryo 3

Cevap anahtarlı tam yazılı kâğıdı: 6 ana soru, 12 madde, 100 puan, 40 dakika. Sayfada soru soru çöz, her sorudan sonra cevabını kontrol et, zayıf konunu gör ya da PDF indir. ODSGM senaryo 3'ün konu-soru dağılımına göre yazıldı; şık yok, cevabı sen yazarsın.

Son güncelleme:

Bu kâğıdı burada çöz

6 soru · 100 puan. Her sorudan sonra cevabını anahtarla kontrol et, puanını ver; sonunda toplamını ve zayıf konunu gör. Hesap gerekmez.

9. sınıf kimya 1. dönem 2. yazılı senaryo 3 soruları

  1. Soru 114 puan

    Bir periyodik tablo atölyesinde öğretmen, yerini bildiği altı elementin temel hâl elektron dizilimlerini Tablo 1'e yazmıştır. Öğrencilerden bu örneklerden kural çıkarmaları, sonra kuralı Tablo 2'deki kodlu atomlara uygulamaları istenmiştir.

    Tablo 1. Yeri bilinen elementler

    Element Temel hâl elektron dizilimi Periyot Grup
    ₁₂Mg 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3 2A
    ₉F 1s² 2s² 2p⁵ 2 7A
    ₁₅P 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p³ 3 5A
    ₂₁Sc 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁶ 4s² 3d¹ 4 3B
    ₂₈Ni 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁶ 4s² 3d⁸ 4 8B
    ₃₀Zn 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁶ 4s² 3d¹⁰ 4 2B

    Tablo 2. Kodlu atomlar

    Atom Temel hâl elektron dizilimi
    E 1s² 2s² 2p⁶ 3s¹
    G 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁶
    J 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁶ 4s² 3d²
    Q 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁶ 4s² 3d¹⁰ 4p²

    Buna göre aşağıdaki soruları cevaplayınız.

    1.1. Tablo 1'deki örneklerden yararlanarak bir elementin periyot numarasını ve grup numarasını elektron diziliminden bulmaya yarayan genellemeleri yazınız. Grup genellemesini A grubu ve B grubu elementleri için ayrı ayrı kurunuz; her genellemeyi Tablo 1'den bir örnekle gösteriniz.

    1.2. 1.1'de kurduğunuz genellemeleri Tablo 2'deki atomlara uygulayarak aşağıdaki tabloyu doldurunuz.

    Atom Periyot Grup Blok
    E
    G
    J
    Q

    dubba.com.tr · 9. sınıf kimya · senaryo 3 · Soru 1

    Önce kâğıda çöz; sonra ölçütü ve olası cevabı burada gör, kendini puanla.
  2. Soru 214 puan

    Nisan, iyon oluşumunu incelemek için dört atomun temel hâl elektron dizilimlerini aşağıya yazmış, iyonlara ait bilgileri Tablo 3'te boş bırakmıştır. Soy gazlar: ₂He, ₁₀Ne, ₁₈Ar, ₃₆Kr.

    • ₇N: 1s² 2s² 2p³
    • ₄Be: 1s² 2s²
    • ₁₆S: 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁴
    • ₃₅Br: 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁶ 4s² 3d¹⁰ 4p⁵

    Tablo 3. Atomların oluşturduğu iyonlar

    Atom Aldığı ya da verdiği elektron sayısı Oluşan iyon İyonun elektron sayısı Dizilimine benzediği soy gaz
    ₇N
    ₄Be
    ₁₆S
    ₃₅Br

    Buna göre aşağıdaki soruları cevaplayınız.

    2.1. Tablo 3'teki boş hücreleri doldurunuz. Aldığı ya da verdiği elektron sayısını "2 elektron verir" biçiminde yazınız.

    2.2. Verilen dizilimlerden ve Tablo 3'teki sonuçlardan yola çıkarak atomun en yüksek enerji düzeyindeki elektron sayısı ile oluşturduğu iyonun türü (katyon/anyon) ve yükü arasındaki ilişkiyi bir genelleme olarak yazınız. Ardından 2A grubunda yer alan ₃₈Sr atomunun oluşturacağı iyonu genellemenize göre tahmin ediniz ve bu iyonun Tablo 3'teki hangi iyonla izoelektronik olduğunu elektron sayılarıyla gösteriniz.

    dubba.com.tr · 9. sınıf kimya · senaryo 3 · Soru 2

    Önce kâğıda çöz; sonra ölçütü ve olası cevabı burada gör, kendini puanla.
  3. Soru 318 puan

    Kimya öğrencileri Hira ve Tunç, periyodik özellikleri tartışırken Tablo 4 ve Tablo 5'teki verileri kullanmıştır.

    Tablo 4. 4. periyottaki A grubu elementleri

    Element ₁₉K ₂₀Ca ₃₁Ga ₃₂Ge ₃₃As ₃₄Se ₃₅Br ₃₆Kr
    Grup 1A 2A 3A 4A 5A 6A 7A 8A
    1. iyonlaşma enerjisi (kJ/mol) 419 590 579 762 947 941 1140 1351
    Elektronegatiflik 0,82 1,00 1,81 2,01 2,18 2,55 2,96 —

    Tablo 5. 5A grubu elementleri

    Element ₇N ₁₅P ₃₃As ₅₁Sb
    Periyot 2 3 4 5
    Atom yarıçapı (pm) 70 110 120 140
    1. iyonlaşma enerjisi (kJ/mol) 1402 1012 947 834
    Elektronegatiflik 3,04 2,19 2,18 2,05

    Tunç: Tablo 4'e göre 4. periyotta soldan sağa gidildikçe iyonlaşma enerjisi de elektronegatiflik de her adımda birlikte artıyor.

    Hira: Tablo 5'e göre 5A grubunda yukarıdan aşağıya inildikçe atom yarıçapı büyüyor; bu yüzden iyonlaşma enerjisi ve elektronegatiflik azalıyor.

    Buna göre aşağıdaki soruları cevaplayınız.

    3.1. Tunç'un iddiasını elektronegatiflik ve iyonlaşma enerjisi için ayrı ayrı Tablo 4'teki verilerle değerlendiriniz. İyonlaşma enerjisinde artışın bozulduğu yerleri element çiftleriyle belirtiniz ve bu yerlerden birini elementlerin elektron dizilimiyle gerekçelendiriniz.

    3.2. Hira'nın ifadesini Tablo 5'teki üç nicelikten sayısal verilerle destekleyiniz. Grupta aşağı inildikçe iyonlaşma enerjisinin ve elektronegatifliğin azalmasının nedenini enerji düzeyi sayısı ve çekirdeğin valans elektronlarını çekmesi ile açıklayınız.

    dubba.com.tr · 9. sınıf kimya · senaryo 3 · Soru 3

    Önce kâğıda çöz; sonra ölçütü ve olası cevabı burada gör, kendini puanla.
  4. Soru 414 puan

    Bartu, bir veri tabanından aldığı dört elementin verilerini Tablo 6'da kod harfleriyle göstermiştir. Bu dört elementin, periyodik tablonun 2. ve 3. periyotları ile 2A ve 6A gruplarının kesiştiği dört kutuda yer aldığı bilinmektedir.

    Tablo 6. Kodlu elementlerin verileri

    Kod Atom yarıçapı (pm) 1. iyonlaşma enerjisi (kJ/mol) Elektronegatiflik
    R 160 738 1,31
    T 73 1314 3,44
    X 112 900 1,57
    Z 103 1000 2,58

    Buna göre aşağıdaki soruları cevaplayınız.

    4.1. Kodları periyodik tablo kesitindeki doğru kutulara yerleştiriniz; her kutuya kodu ve o kutudaki elementin sembolünü yazınız.

    Periyot 2A 6A
    2. periyot
    3. periyot

    4.2. Yaptığınız yerleştirmeyi gerekçelendiriniz. Aynı periyottaki iki elementi birbirinden hangi verilerle ayırdığınızı ve aynı gruptaki iki elementi hangi verilerle ayırdığınızı, her biri için değişimin nedenini de yazarak açıklayınız.

    dubba.com.tr · 9. sınıf kimya · senaryo 3 · Soru 4

    Önce kâğıda çöz; sonra ölçütü ve olası cevabı burada gör, kendini puanla.
  5. Soru 518 puan

    Lara, metalik bağ konulu ödevinde dört metalin verilerini Tablo 7'de toplamıştır. Lara, metalik bağ kuvvetinin göstergesi olarak erime noktasını kullanmıştır.

    Tablo 7. Dört metalin verileri

    Metal Periyot Grup Atom yarıçapı (pm) Serbest valans elektron sayısı Katyon Erime noktası (°C)
    ₃Li 2 1A 152 1 Li⁺ 181
    ₄Be 2 2A 112 2 Be²⁺ 1287
    ₁₉K 4 1A 227 1 K⁺ 63
    ₂₀Ca 4 2A 197 2 Ca²⁺ 842

    Buna göre aşağıdaki soruları cevaplayınız.

    5.1. Tablo 7'deki aynı periyotta bulunan iki metal çiftini karşılaştırınız. Bu karşılaştırmalardan serbest valans elektron sayısı (katyon yükü) ile metalik bağ kuvveti arasındaki ilişkiye dair bir genelleme yazınız ve genellemenizi elektron denizi modeliyle gerekçelendiriniz.

    5.2. Tablo 7'deki aynı grupta bulunan iki metal çiftinden atom yarıçapı ile metalik bağ kuvveti arasındaki ilişkiye dair bir genelleme yazınız. Bu iki genellemeyi kullanarak 6. periyottaki ₅₅Cs (1A) ve ₅₆Ba (2A) metallerinden hangisinin erime noktasının daha yüksek olmasını beklediğinizi ve Ba'nın erime noktasının Be'ninkinden yüksek mi düşük mü olacağını gerekçeleriyle tahmin ediniz.

    dubba.com.tr · 9. sınıf kimya · senaryo 3 · Soru 5

    Önce kâğıda çöz; sonra ölçütü ve olası cevabı burada gör, kendini puanla.
  6. Soru 622 puan

    Kimya öğretmeni Fuat Bey, ısıtılmış kalsiyum metalinin flor gazıyla tepkimeye girerek beyaz renkli, kristal yapılı kalsiyum florür (CaF₂) katısını oluşturduğunu anlatmış ve Tablo 8'i tahtaya yazmıştır.

    Tablo 8. Kalsiyum ve flor atomlarına ait veriler

    Atom Temel hâl elektron dizilimi 1. iyonlaşma enerjisi (kJ/mol) Elektronegatiflik
    ₂₀Ca 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁶ 4s² 590 1,00
    ₉F 1s² 2s² 2p⁵ 1681 3,98

    Buna göre aşağıdaki soruları cevaplayınız.

    6.1. CaF₂ katısındaki iyonik bağın oluşum sürecini dört aşama hâlinde sıralayınız. Her aşamada gerçekleşen değişimi ve bu değişimin nedenini Tablo 8'deki verilerden yararlanarak yazınız.

    6.2. Fuat Bey, magnezyum (₁₂Mg) ile azot (₇N) atomları arasında da iyonik bağ oluştuğunu söylemiştir. Bu iki atom arasında iyonik bağ beklenmesinin nedenini metal ve ametal özelliği bakımından yazınız. Mg ve N atomlarının oluşturacağı iyonları elektron dizilimlerine dayanarak belirleyiniz ve oluşacak bileşikteki katyon ile anyon sayılarının oranını gerekçesiyle yazarak bileşiğin formülünü tahmin ediniz.

    dubba.com.tr · 9. sınıf kimya · senaryo 3 · Soru 6

    Önce kâğıda çöz; sonra ölçütü ve olası cevabı burada gör, kendini puanla.

Ücretsiz. Bütün hâlde ve değiştirilmeden çoğaltıp öğrencilere, sınıflara, okullara ve kurslara bedelsiz dağıtabilirsin; satılamaz, başka sitede barındırılamaz, kaynak dubba.com.tr gösterilir. Telif Politikası 3. madde (yeni sekmede açılır).

9. sınıf kimya 1. dönem 2. yazılı için ODSGM 9 senaryo yayımladı; okulun zümresi birini seçer. Bu sayfa senaryo 3'in tablosuna göre hazırlanmış tam bir yazılı kâğıdıdır: 6 ana soru, 12 puanlanan madde, toplam 100 puan. Sorular açık uçludur ve OYSS biçimindedir. Kâğıdı süre tutarak çöz, sonra puanlama anahtarıyla kendini puanla: anahtarda her madde için tam, kısmi ve sıfır puan ölçütü ile tam puanlık örnek cevap var, nereden puan kaybettiğini görürsün.

Cevap ve puanlama anahtarı

Bu senaryonun anahtarı açık: her maddenin tam puan ölçütü, olası yanıtı, kısmi ve sıfır puan durumu aşağıda. Önce kâğıdı çöz, sonra aç.

Anahtarı göster: tam puan, kısmi puan, olası yanıt
Anahtar yükleniyor…
Anahtarı PDF olarak indir

Puanlama anahtarı ve örnek cevaplar Dubba’nın hazırladığı örneklerdir; resmî değerlendirme ölçütleri ODSGM ve okulun tarafından belirlenir. Yasal uyarı (yeni sekmede açılır).

Kendini puanla

Anahtardaki ölçütlere bakarak her maddeden aldığın puanı yaz ya da Tam / 0 düğmesine bas. Toplamın ve konu konu durumun hemen çıkar.

1. soru · Elementlerin periyodik tablodaki yerlerine ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme
/ 8
/ 6
2. soru · İyon oluşumuna ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme
/ 8
/ 6
3. soru · Elementlerin periyodik özelliklerinin periyodik tablodaki değişimini çözümleyebilme
/ 10
/ 8
4. soru · Elementlerin periyodik özelliklerinin periyodik tablodaki değişimini çözümleyebilme
/ 6
/ 8
5. soru · Metalik bağın oluşumuna yönelik tümevarımsal akıl yürütebilme
/ 10
/ 8
6. soru · İyonik bağın oluşumunu bilimsel gözleme dayalı tahmin edebilme
/ 12
/ 10

Toplam: 0 / 100

Sıradaki adım

Kâğıt bilgisi

Soru kitapçığı
PDF, 6 sayfa, 381 KB: 6 ana soru, 12 madde, cevap kutulu. İndir
Puanlama anahtarı
PDF, 10 sayfa: her madde için tam, kısmi ve sıfır puan ölçütü, tam puanlık örnek cevap. Sayfada gör
Tek dosya
Soru kitapçığı ve anahtar birlikte, 16 sayfa. İndir
Süreli çözme
Kâğıdı ekranda 40 dakikalık sayaçla çöz; bitince anahtarla maddeleri kontrol et, puanını bu cihaza kaydet. Süreli çöz
Hazırlayan
Dubba (özgün eser). ODSGM'nin senaryo 3 konu-soru dağılım tablosuna göre yazıldı; MEB sorusu değildir. Son gözden geçirme: 5 Kasım 2026.
Sonra
Puanı düşük çıkan konuyu 9. sınıf kimya soru bankasında çalış: her konunun ilk iki testi ücretsiz, hesap gerekmez.

Senaryo 3: hangi konudan kaç soru?

KonuÖğrenme çıktısıSoruPuan
Atomdan Periyodik TabloyaKİM.9.1.6 Elementlerin periyodik tablodaki yerlerine ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme114
Atomdan Periyodik TabloyaKİM.9.1.7 İyon oluşumuna ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme114
Atomdan Periyodik TabloyaKİM.9.1.8 Elementlerin periyodik özelliklerinin periyodik tablodaki değişimini çözümleyebilme232
EtkileşimlerKİM.9.2.1 Metalik bağın oluşumuna yönelik tümevarımsal akıl yürütebilme118
EtkileşimlerKİM.9.2.2 İyonik bağın oluşumunu bilimsel gözleme dayalı tahmin edebilme122

Kaynak: ODSGM konu-soru dağılım tablosu (senaryo 3).

9. sınıf kimya: bütün senaryo yazılıları

9. sınıf kimya 1. dönem 2. yazılı senaryo 3: sık sorulanlar

9. sınıf kimya 1. dönem 2. yazılı senaryo 3 konuları neler?

ODSGM tablosuna göre senaryo 3'te sorular şu konulardan gelir: Atomdan Periyodik Tabloya; Etkileşimler. Bu kâğıttaki 6 soru aynı dağılıma göre yazıldı.

Okulumun hangi senaryoyu seçtiğini nasıl öğrenirim?

ODSGM bu yazılı için 9 senaryo yayımladı; okulun kimya zümresi birini seçer. Seçilen senaryoyu ders öğretmenine sorabilirsin. Emin değilsen bütün senaryoların kâğıtlarını çöz: konuların çoğu ortaktır.

Bu sorular yazılıda aynen çıkar mı?

Hayır. Sorular Dubba'nın özgün eseridir ve aynı öğrenme çıktılarına göre yazıldı. Yazılıdaki sorular MEB soru havuzundan ve zümreden gelir. Amaç soru tipini, kâğıt uzunluğunu ve puanlamayı sınavdan önce görmek.

İlgili rehberler