TYT · Temel Matematik

TYT Cebir: kaç soru, nasıl çalışılır?

TYT Cebir: problemler ve birinci dereceden denklemlerin sınavdaki ağırlığı, denklem kurma stratejisi, sık yapılan hatalar ve çözümlü örnek sorular.

Son güncelleme:

Temel Matematik40 soru
TYT toplam120 soru · 165 dk

Cebir TYT'de nasıl sorulur?

Cebir, TYT Temel Matematik'in 40 sorusu içinde en büyük payı taşıyan alandır; çünkü sınavın kalbi problemlerdir. 2018-2025 arasındaki sekiz sınavda denklem ve eşitsizlik uygulamaları, yani sayı, kesir, yaş, işçi, hız ve yüzde problemleri tam 89 soru ile açık ara lider olmuştur; birinci dereceden denklemler 25 soruyla bu tablonun altyapısını kurar. Çarpanlara ayırma, özdeşlikler, eşitsizlikler ve mutlak değer de bu alanın düzenli soru getiren diğer başlıklarıdır. Kısacası cebirde güçlü olmayan bir aday, matematik netinin yarısından fazlasını baştan riske atar.

ÖSYM problem sorularını uzun işlemle değil, metni denkleme çevirme becerisiyle kurar; son yıllarda soru metinleri uzamış, günlük hayat kurguları artmıştır. Adayların en yaygın hatası soruyu okurken bilinmeyeni tanımlamadan işleme girişmektir; ikinci sık hata, sorunun x'i değil x'e bağlı başka bir değeri, örneğin "3 fazlasını" istediğini gözden kaçırmaktır. Özdeşliklerde ise (x - y)² açılımındaki işaret ve eşitsizliklerde negatif sayıyla çarpınca yön değiştirme, çeldiricilerin en bilinen iki kaynağıdır.

Çalışma planınızı problem tipleri üzerine kurun: her hafta bir kalıbı, örneğin yaş problemlerini kendi içinde bitirin ve o kalıptan en az kırk soru çözün. Soru çözerken denklemi metinle eş zamanlı kurma alışkanlığı edinin; cümleyi bitirip başa dönmek zaman kaybettirir. Özdeşlikleri ezber listesi olarak değil, iki tarafını açarak birer kez kendiniz ispatlayıp öyle kullanın. Sınava iki ay kala süre tutarak karışık problem setleri çözün ve iki dakikada yol alamadığınız soruyu işaretleyip geçmeyi deneme ortamında prova edin; bu disiplin tek başına iki üç net kazandırır.

Çalışma taktikleri

  • Bilinmeyeni soruyu okurken tanımlayın ve sorunun tam olarak neyi istediğinin altını çizin; "x'i buldum" tuzağı en çok net kaybettiren hatadır.
  • Yüzde ve kâr-zarar problemlerinde başlangıç değerini 100 kabul edin; denklem kurmadan sonuca ulaşmanızı sağlar.
  • Eşitsizliği negatif bir sayıyla çarptığınızda veya böldüğünüzde yönü çevirmeyi yüksek sesle kural hâline getirin.
  • Her problem tipinden yanlış yaptığınız soruyu üç gün sonra çözüme bakmadan yeniden çözün; kalıp ancak böyle yerleşir.

Örnek sorular

Aşağıdaki sorular Dubba editör ekibi tarafından bu konu için hazırlandı. Cevabı görmeden önce kendin çözmeyi dene.

1. Bir sınıftaki öğrenciler sıralara ikişer ikişer oturduğunda 5 öğrenci ayakta kalıyor, üçer üçer oturduğunda ise 3 sıra boş kalıyor. Buna göre sınıftaki öğrenci sayısı kaçtır?

  1. A)27
  2. B)30
  3. C)33
  4. D)36
  5. E)39
Cevabı ve açıklamayı göster

Doğru cevap: C Sıra sayısı s olsun: öğrenci sayısı hem 2s + 5 hem de 3(s - 3) olduğundan 2s + 5 = 3s - 9 denkleminden s = 14, öğrenci sayısı 2 · 14 + 5 = 33 bulunur. Boş kalan 3 sırayı denklemde öğrenci eksiği gibi yazan aday 27 veya 39 çeldiricilerine sürüklenir.

2. x - y = 4 ve x · y = 5 olduğuna göre x² + y² kaçtır?

  1. A)16
  2. B)21
  3. C)24
  4. D)26
  5. E)36
Cevabı ve açıklamayı göster

Doğru cevap: D (x - y)² = x² - 2xy + y² özdeşliğinden 16 = x² + y² - 10 yazılır ve x² + y² = 26 bulunur. 2xy terimini çıkarmak yerine ekleyen aday 16 - 10 = 6 ya da açılımı hiç kullanmayıp 4² + değerlerle oynayarak 21 veya 36 gibi çeldiricilere ulaşır.

3. x bir tam sayı olmak üzere -4 ≤ 2x - 6 < 8 eşitsizliğini sağlayan kaç farklı x değeri vardır?

  1. A)5
  2. B)6
  3. C)7
  4. D)8
  5. E)9
Cevabı ve açıklamayı göster

Doğru cevap: B Her tarafa 6 eklenirse 2 ≤ 2x < 14, ikiye bölünürse 1 ≤ x < 7 olur; bu aralıktaki tam sayılar 1, 2, 3, 4, 5 ve 6 olmak üzere 6 tanedir. Sağ uçtaki eşitsizlik keskin olduğundan 7'yi de sayarak 7 cevabını veren aday en yaygın tuzağa düşmüş olur.

Kendi notundan soru üret

Zorlandığınız problem tipini DubbAI'ye söyleyip aynı kurgunun sayıları ve kişileri değiştirilmiş beş benzerini ürettirin; işçi veya yaş problemi gibi bir kalıbı art arda çözmek denklemi kurma refleksini otomatikleştirir.

Cebir çalışman için DubbAI hazır

Kendi notunu yapıştır ya da PDF yükle; çoktan seçmeli, doğru-yanlış ve kısa cevaplı sorular saniyeler içinde. Ücretsiz Google girişiyle.

DubbAI Studio'da üret

Diğer TYT konuları

İlgili rehberler