10. sınıf matematik 1. dönem 1. yazılı soruları
11 açık uçlu soru, 5 kazanımın hepsinden. Sorular OYSS biçiminde: şık yok, cevabı sen yazarsın. Her sorunun altında puanlama anahtarı ve tam puanlık örnek cevap var.
Son güncelleme:
10. sınıf matematik 1. dönem 1. yazılısı 5 Kasım 2026 günü, okul geneli ortak yazılı olarak OYSS üzerinden yapılır; süre 40 dakika. ODSGM bu yazılı için 5 senaryo yayımladı ve okulun zümresi birini seçer; kâğıtta senaryoya göre 6-9 soru olur. Sorular açık uçlu ya da kısa cevaplıdır; iki soruyu zümre yazar, gerisi MEB soru havuzundan gelir. Aşağıdaki sorular aynı kazanımlara göre Dubba tarafından yazıldı.
10. sınıf matematik 1. dönem 1. yazılı soruları ve cevapları
Soruları sınavdaki gibi süre tutarak kâğıda çöz. Bitirince “Çözdüm, kendimi puanla”yı aç ve cevabında olan ölçütleri işaretle. Puanın ve kazanım kazanım sonucun sayfanın sonunda; yalnız bu cihazda saklanır.
- 8 puan
Soru 1
kolay10.1.1Dik Üçgende Trigonometrik Oranlar ve Trigonometrik Özdeşlikler
Yere dik duran 20 m yüksekliğindeki bir direğin tepesinden yere gergin bir çelik tel bağlanmıştır. Telin yere bağlandığı nokta direğin dibinden 21 m uzaktadır. Telin yerle yaptığı açının ölçüsü α dır. (Telin kalınlığını önemsemeyiniz.)
a)Telin uzunluğunu bulunuz.
b)α açısının sinüs, kosinüs, tanjant ve kotanjant değerlerini bulunuz.
c)Telin direkle yaptığı açının ölçüsü β olsun. sin β ve tan β değerlerini, α açısının hangi oranlarına eşit olduğunu gerekçesiyle belirterek yazınız.
Çözdüm, kendimi puanla
Örnek cevap (tam puan)
a) Tel² = 20² + 21² = 400 + 441 = 841, tel = 29 m. b) sin α = 20/29, cos α = 21/29, tan α = 20/21, cot α = 21/20. c) Direk yere dik olduğu için α + β = 90°. β açısının karşısındaki dik kenar 21 m, komşu dik kenar 20 m olur. sin β = 21/29 = cos α, tan β = 21/20 = cot α. Toplamı 90° olan iki açıdan birinin sinüsü diğerinin kosinüsüne, tanjantı diğerinin kotanjantına eşittir.
- 10 puan
Soru 2
orta10.1.1Dik Üçgende Trigonometrik Oranlar ve Trigonometrik Özdeşlikler
0° < x < 90° olmak üzere
a)tan x + cot x = 1 / (sin x · cos x) eşitliğinin doğru olduğunu trigonometrik özdeşlikleri kullanarak gösteriniz.
b)tan x + cot x = 3 olduğuna göre sin x · cos x değerini bulunuz.
c)b maddesindeki x için sin x + cos x değerini bulunuz.
Çözdüm, kendimi puanla
Örnek cevap (tam puan)
a) tan x + cot x = sin x / cos x + cos x / sin x = (sin² x + cos² x) / (sin x · cos x) = 1 / (sin x · cos x). b) 1 / (sin x · cos x) = 3 olduğundan sin x · cos x = 1/3. c) (sin x + cos x)² = sin² x + cos² x + 2 · sin x · cos x = 1 + 2/3 = 5/3. x dar açı olduğundan sin x ve cos x pozitiftir, toplam da pozitiftir: sin x + cos x = √(5/3) = √15 / 3.
- 12 puan
Soru 3
zor10.1.1Dik Üçgende Trigonometrik Oranlar ve Trigonometrik Özdeşlikler
Düz bir arazide yere dik bir gözetleme kulesinin tepesi T, dibi H noktasıdır. Bir gözlemci önce A noktasından kulenin tepesini yerle 60° lik açı yapacak şekilde görüyor (m(TAH) = 60°). Sonra kuleden uzaklaşarak aynı doğru üzerindeki B noktasına gidiyor ve tepeyi 30° lik açıyla görüyor (m(TBH) = 30°). H, A ve B noktaları bu sırayla aynı doğru üzerindedir ve |AB| = 40 m dir. (Gözlemcinin boyunu önemsemeyiniz.)
a)|AH| ve |BH| uzunluklarını kulenin yüksekliği h cinsinden yazınız.
b)Kulenin yüksekliğini ve A noktasının kulenin dibine uzaklığını bulunuz.
c)Gözlemci kulenin tepesini 45° lik açıyla görmek isterse kulenin dibinden kaç metre uzakta durmalıdır?
Çözdüm, kendimi puanla
Örnek cevap (tam puan)
a) TAH dik üçgeninde cot 60° = |AH| / h, |AH| = h/√3. TBH dik üçgeninde cot 30° = |BH| / h, |BH| = h√3. b) h√3 − h/√3 = 40 ⇒ h · (3 − 1)/√3 = 40 ⇒ h = 20√3 m. |AH| = 20√3 / √3 = 20 m. c) 45° lik açıda tan 45° = h / d = 1 olduğundan d = h = 20√3 m (yaklaşık 34,6 m).
- 10 puan
Soru 4
kolay10.1.2Üçgende Yardımcı Elemanlar
Bir ABC üçgeninde |AB| = 12 cm, |AC| = 8 cm ve |BC| = 15 cm dir. A köşesine ait iç açıortay [BC] kenarını D noktasında kesiyor.
a)|BD| ve |DC| uzunluklarını bulunuz.
b)D noktasının [AB] ve [AC] kenarlarına uzaklıkları arasında nasıl bir ilişki vardır? Gerekçesiyle açıklayınız.
c)ABD ve ADC üçgenlerinin alanları oranını bulunuz.
Çözdüm, kendimi puanla
Örnek cevap (tam puan)
a) |BD| / |DC| = 12/8 = 3/2. |BD| + |DC| = 15 olduğundan |BD| = 9 cm, |DC| = 6 cm. b) Uzaklıklar eşittir, çünkü D noktası A açısının açıortayı üzerindedir ve açıortay üzerindeki bir nokta açının kollarına eşit uzaklıktadır. c) İki üçgenin A köşesinden BC ye inen yüksekliği ortaktır, alanlar tabanlarla orantılıdır: 9/6 = 3/2. (D den kenarlara inen dikmeler eşit olduğu için 12/8 = 3/2 olarak da bulunur.)
- 12 puan
Soru 5
orta10.1.2Üçgende Yardımcı Elemanlar
Dik üçgen biçiminde ince ve türdeş bir metal levha ABC üçgeniyle gösteriliyor. m(A) = 90°, |AB| = 12 cm ve |AC| = 16 cm dir. M noktası [BC] kenarının orta noktasıdır.
a)[BC] kenarının uzunluğunu ve A köşesinden çizilen [AM] kenarortayının uzunluğunu bulunuz. [AM] nin uzunluğunu neden böyle bulduğunuzu açıklayınız.
b)Levhanın ağırlık merkezi G olsun. |AG| ve |GM| uzunluklarını bulunuz.
c)G noktasının [BC] kenarına uzaklığını bulunuz.
Çözdüm, kendimi puanla
Örnek cevap (tam puan)
a) |BC|² = 12² + 16² = 400, |BC| = 20 cm. Dik üçgende hipotenüse ait kenarortay hipotenüsün yarısına eşittir (M, çevrel çemberin merkezidir), |AM| = 10 cm. b) G, [AM] yi A dan itibaren 2 : 1 oranında böler: |AG| = 20/3 cm, |GM| = 10/3 cm. c) Alan = 12 · 16 / 2 = 96 cm², A nın [BC] ye uzaklığı h = 2 · 96 / 20 = 9,6 cm. |GM| = |AM| / 3 olduğundan G nin [BC] ye uzaklığı h / 3 = 3,2 cm.
- 8 puan
Soru 6
kolay10.1.3Üçgenin Alanı
Üçgen biçimindeki bir çiçek tarhının bir kenarı 18 m, bu kenara ait yüksekliği 10 m dir.
a)Taban uzunluğu değiştirilmeden yükseklik 3 katına çıkarılırsa alan nasıl değişir?
b)Taban uzunluğu yarıya indirilip yükseklik 4 katına çıkarılırsa yeni alan kaç m² olur? Alanın kaç katına çıktığını belirtiniz.
c)Taban uzunluğu %25 artırılırken alanın 90 m² olarak kalması için yükseklik kaç metre olmalıdır?
Çözdüm, kendimi puanla
Örnek cevap (tam puan)
Başlangıç alanı: 18 · 10 / 2 = 90 m². a) Taban sabitken alan yükseklikle doğru orantılıdır; alan 3 katına çıkar: 270 m². b) Yeni alan = 9 · 40 / 2 = 180 m². Alan ½ · 4 = 2 katına çıkar. c) Yeni taban 18 · 1,25 = 22,5 m. 22,5 · h / 2 = 90 ⇒ h = 8 m.
- 10 puan
Soru 7
orta10.1.3Üçgenin Alanı
Alanı 80 cm² olan bir ABC üçgeninde D ve E noktaları [BC] kenarı üzerinde B, D, E, C sırasıyla yer alıyor. |BD| = 4 cm, |DE| = 6 cm ve |EC| = 10 cm dir.
a)ABD, ADE ve AEC üçgenlerinin alanlarını bulunuz.
b)F noktası [AC] kenarının orta noktası olsun. AEF üçgeninin alanını bulunuz.
c)[BC] üzerinde bir K noktası, ABK ve AKC üçgenlerinin alanları eşit olacak şekilde seçilmek isteniyor. |BK| kaç cm olmalıdır? Gerekçesiyle açıklayınız.
Çözdüm, kendimi puanla
Örnek cevap (tam puan)
a) Üçgenlerin A dan [BC] ye inen yüksekliği aynıdır, alanlar tabanlarla orantılıdır: 4 : 6 : 10. |BC| = 20 cm olduğundan alanlar 80 · 4/20 = 16 cm², 80 · 6/20 = 24 cm², 80 · 10/20 = 40 cm². b) AEF ve FEC üçgenlerinin E den [AC] ye inen yüksekliği ortaktır ve |AF| = |FC|. Bu yüzden AEC alanı ikiye bölünür: 40 / 2 = 20 cm². c) ABK ve AKC nin yüksekliği ortak olduğundan alanların eşit olması için |BK| = |KC| olmalıdır. |BK| = 20 / 2 = 10 cm (K, [BC] nin orta noktası; [AK] kenarortaydır).
- 10 puan
Soru 8
orta10.1.4Sinüs ve Kosinüs Teoremleri
Bir ABC üçgeninde |AC| = 5 cm, |AB| = 8 cm ve m(A) = 60° dir.
a)C köşesinden [AB] ye bir dikme indiriniz ve ayağına H deyiniz. |AH|, |CH| ve |HB| uzunluklarını bulup Pisagor teoremiyle |BC| uzunluğunu hesaplayınız.
b)|BC| uzunluğunu bu kez kosinüs teoremiyle hesaplayınız ve a maddesindeki sonuçla karşılaştırınız.
c)A açısının ölçüsü 90° olsaydı kosinüs teoremi hangi bilinen teoreme dönüşürdü? Nedenini açıklayınız.
Çözdüm, kendimi puanla
Örnek cevap (tam puan)
a) AHC dik üçgeninde |AH| = 5 · cos 60° = 5/2 cm, |CH| = 5 · sin 60° = 5√3 / 2 cm. |HB| = 8 − 5/2 = 11/2 cm. CHB dik üçgeninde |BC|² = (5√3 / 2)² + (11/2)² = 75/4 + 121/4 = 196/4 = 49, |BC| = 7 cm. b) |BC|² = 25 + 64 − 2 · 5 · 8 · ½ = 89 − 40 = 49, |BC| = 7 cm. İki yol aynı sonucu verdi; kosinüs teoremi bu üçgende doğrulandı. c) cos 90° = 0 olduğundan − 2 · b · c · cos A terimi sıfır olur ve a² = b² + c² kalır. Bu, Pisagor teoremidir.
- 12 puan
Soru 9
zor10.1.4Sinüs ve Kosinüs Teoremleri
Dar açılı bir ABC üçgeninde |BC| = a, |AC| = b, |AB| = c olsun.
a)C köşesinden [AB] ye indirilen yüksekliğin b · sin A olduğunu göstererek ABC üçgeninin alanının ½ · b · c · sin A olduğunu gösteriniz.
b)Alanı aynı yolla ½ · a · c · sin B ve ½ · a · b · sin C biçiminde de yazarak a / sin A = b / sin B = c / sin C eşitliğini (sinüs teoremini) elde ediniz.
c)Bir üçgende m(A) = 30°, m(B) = 45° ve a = 6 cm ise b uzunluğunu sinüs teoremiyle bulunuz.
Çözdüm, kendimi puanla
Örnek cevap (tam puan)
a) C den [AB] ye dikme indirip ayağına H diyelim. ACH dik üçgeninde sin A = |CH| / b, yani |CH| = b · sin A. Alan = taban · yükseklik / 2 = ½ · c · b · sin A. b) A dan [BC] ye dikme indirilirse yükseklik c · sin B olur ve alan ½ · a · c · sin B; B den [AC] ye dikme indirilirse yükseklik a · sin C olur ve alan ½ · a · b · sin C. Üçü aynı alandır: ½ · b · c · sin A = ½ · a · c · sin B = ½ · a · b · sin C. Her tarafı ½ · a · b · c ile bölersek sin A / a = sin B / b = sin C / c, ters çevirirsek a / sin A = b / sin B = c / sin C. c) 6 / sin 30° = b / sin 45° ⇒ 6 / (1/2) = b / (√2 / 2) ⇒ 12 = 2b / √2 ⇒ b = 6√2 cm.
- 8 puan
Soru 10
kolay10.2.1İki Kategorik Değişkenli Veriler
Bir okulda 120 öğrenciye spor kulübüne üye olup olmadıkları ve kahvaltı alışkanlıkları sorulmuştur. Sonuçlar aşağıdaki iki yönlü tabloda verilmiştir. (Veriler kurgusaldır.)
Her gün kahvaltı yapıyor Bazen ya da hiç Toplam Kulübe üye 36 ? 48 Kulübe üye değil ? 54 ? Toplam 54 ? 120 a)Tablodaki boş hücreleri (?) bulunuz.
b)Hem spor kulübüne üye olan hem de her gün kahvaltı yapan öğrencilerin tüm öğrencilere göre göreli sıklığını yüzde olarak bulunuz.
c)Kulübe üye olanlar ve üye olmayanlar içinde her gün kahvaltı yapanların yüzdesini ayrı ayrı bulunuz.
Çözdüm, kendimi puanla
Örnek cevap (tam puan)
a) Üye, bazen ya da hiç: 48 − 36 = 12. Üye değil, her gün: 54 − 36 = 18. Üye değil, toplam: 120 − 48 = 72. Bazen ya da hiç, toplam: 12 + 54 = 66. b) 36 / 120 = 0,30, yani %30. c) Üyeler: 36 / 48 = %75. Üye olmayanlar: 18 / 72 = %25.
- 12 puan
Soru 11
orta10.2.1İki Kategorik Değişkenli Veriler
Bir okul kütüphanesi, açık kalma saatlerini planlamak için öğrencilere ders çalışmak için kütüphaneyi hangi zamanda tercih ettiklerini sormuştur. Sonuçlar aşağıdaki iki yönlü tabloda verilmiştir. (Veriler kurgusaldır.)
Okul öncesi (sabah) Okul sonrası (akşam) Toplam 9. sınıf 30 90 120 10. sınıf 20 60 80 11. sınıf 40 40 80 Toplam 90 190 280 a)Her sınıf seviyesi için okul öncesi ve okul sonrası tercih edenlerin yüzdesini (koşullu göreli sıklık) bulunuz.
b)Bir öğrenci "Okul sonrasını 9. sınıflarda 90, 10. sınıflarda 60 kişi seçmiş; demek ki 9. sınıflar okul sonrasını 10. sınıflardan daha çok tercih ediyor." diyor. Bu yorumu değerlendiriniz.
c)Sınıf seviyesi ile tercih edilen çalışma zamanı arasında bir ilişki var mıdır? Kütüphane sabah saatlerinde ek açılış yapacaksa duyuruyu öncelikle hangi sınıf seviyesine yapmalıdır? Gerekçesiyle açıklayınız.
Çözdüm, kendimi puanla
Örnek cevap (tam puan)
a) 9. sınıf: 30/120 = %25 okul öncesi, 90/120 = %75 okul sonrası. 10. sınıf: 20/80 = %25, 60/80 = %75. 11. sınıf: 40/80 = %50, 40/80 = %50. b) Yorum yanlıştır. 9. sınıftan 120, 10. sınıftan 80 öğrenci vardır; sayılar bu yüzden farklıdır. Yüzdeler karşılaştırılmalıdır: iki sınıfta da okul sonrasını seçenlerin oranı %75 tir, tercih bakımından fark yoktur. c) 9 ve 10. sınıflarda dağılım aynıyken 11. sınıfta okul öncesini seçenlerin oranı %50 ye çıkıyor. Dağılım sınıf seviyesine göre değiştiği için iki değişken arasında ilişki vardır. Sabah açılışı için duyuru öncelikle 11. sınıflara yapılmalıdır: okul öncesini seçenlerin oranı (%50) da sayısı (40) da en yüksek olan gruptur. Bu ilişki, sınıf seviyesinin tercihe neden olduğunu göstermez; yalnızca birlikte görülen bir eğilimdir.
10. sınıf matematik 1. dönem 1. yazılı senaryoları: hangi kazanımdan kaç soru?
ODSGM 10. sınıf matematik 1. dönem 1. yazılı için 5 senaryo yayımladı; okulun zümresi birini seçer ve yazılıyı ona göre hazırlar. Senaryolar yalnız soru sayısında ayrılır: toplam 6-9 soru, 2 ünite: geometri̇k şeki̇ller, i̇stati̇sti̇ksel araştirma süreci̇. Sorular açık uçlu ya da kısa cevaplı; çoktan seçmeli yok, işlem ve gerekçe puanlanır. Kâğıt Ortak Yazılı Sınav Sistemi (OYSS) üzerinden hazırlanır: iki soruyu zümre yazar, gerisi MEB soru havuzundan gelir.
Bu dersin 2. dönem 2. yazılısı ülke geneli ortak sınav olarak 9 Haziran 2027 günü yapılacak.
Sorulacak kazanımların testleri Kazanım'da
10. sınıf matematik için her kazanımın kolay, orta ve zor testi ve her sorunun adım adım çözümü. Çözdükçe hangi kazanımda eksiğin kaldığını yazılıdan önce görürsün. Google hesabıyla başlanır, kart bilgisi istenmez.
10. sınıf matematik 1. dönem 1. yazılı: sık sorulanlar
10. sınıf matematik 1. dönem 1. yazılı ne zaman?
5 Kasım 2026 günü, okul geneli ortak yazılı olarak OYSS üzerinden yapılır; süre 40 dakikadır. Kesin ders saatini okulun duyurur.
10. sınıf matematik 1. dönem 1. yazılı konuları neler?
Sorular şu konulardaki öğrenme çıktılarından gelir: Dik Üçgende Trigonometrik Oranlar ve Trigonometrik Özdeşlikler, Üçgende Yardımcı Elemanlar, Üçgenin Alanı, Sinüs ve Kosinüs Teoremleri, İki Kategorik Değişkenli Veriler. Bu sayfadaki 11 soru bu konuların hepsini kapsar.
10. sınıf matematik 1. dönem 1. yazılısında kaç soru çıkar?
ODSGM bu yazılı için 5 senaryo yayımladı; okulun zümresi birini seçer. Senaryoya göre kâğıtta 6-9 soru olur. Sorular açık uçlu ya da kısa cevaplıdır, çoktan seçmeli yoktur.
Bu sorular yazılıda aynen çıkar mı?
Hayır. Sorular Dubba tarafından aynı öğrenme çıktılarına göre yazıldı; yazılıdaki sorular MEB soru havuzundan ve zümreden gelir. Amaç soru tipini ve puanlamayı önceden görmek: kâğıda çöz, anahtarla kendini puanla, zayıf kazanımı çalış.
İlgili rehberler
- 10. sınıf matematik konuları
- OYSS nedir, yazılı tarihleri
- OYSS yazılısına nasıl hazırlanılır?
- 10. sınıf fizik yazılı soruları
- 10. sınıf kimya yazılı soruları
- 10. sınıf biyoloji yazılı soruları
- 10. sınıf tarih yazılı soruları
- 10. sınıf coğrafya yazılı soruları
- 10. sınıf edebiyat yazılı soruları
- 10. sınıf felsefe yazılı soruları
- 10. sınıf din kültürü yazılı soruları
- 10. sınıf ingilizce yazılı soruları
- 9. sınıf matematik yazılı soruları
- 11. sınıf matematik yazılı soruları